Fonofos’un Zebra Balığı (Danio rerio) Solungaçlarındaki Histopatolojik Etkileri

Özet

Organofosfatlı pestisitler dünya çapında tarımsal verimliliği artırmak için yaygın olarak kullanılmaktadır. Ancak, bu kimyasalların genel olarak hedef özgüllüğü göstermediği ve hedef dışındaki omurgalı canlıların da pestisit maruziyetinden etkilendikleri ortaya konmuştur. Bu çalışmanın amacı, organofosfatlı bir insektisit olan fonofosun zebra balığının (Danio rerio) solungaç dokularındaki potansiyel zararlı etkilerini araştırmaktır. Ergin zebra balıkları 96 saat boyunca 1, 2 ve 4 mg/L fonofosa maruz bırakıldı. Solungaçlar çıkartılarak Bouin sıvısında tespit edildi ve parafine gömüldü. 5 μm kalınlıktaki kesitler hematoksilen eozin, Gomori trikrom veya periyodik asit Schiff boyaları ile boyandı. Örnekler ışık mikroskobunda incelenerek histolojik değişimleri %0,1 dimetilsülfoksit (DMSO) uygulanan çözücü kontrol grubu örnekleriyle karşılaştırıldı. Fonofos solungaçlarda, epitel dokuda kalkma, sekonder lamellerde kıvrılma, deskuamasyon, epitelyal hiperplazi ve lamellar füzyona yol açtı. Solungaçlar fonofos maruziyeti ile belirgin histopatolojik farklılıklar gösterdi. Fonofosun sucul ekosistemlerde yaşayan hedef dışı organizmalar için bir tehdit oluşturduğu belirlenmiştir.

Abstract

Organophosphate pesticides are commonly used to increase agricultural efficiency worldwide. However, it has been proved that these chemicals generally do not show target specificity and non-target vertebrate organisms are adversely affected by pesticide exposure. The aim of the present study was to examine the potential harmful effects of fonofos, an organophosphate insecticide, on the gill tissues of zebrafish (Danio rerio). Adult zebrafish were exposed to 1, 2 and 4 mg/L fonofos for 96 hours. Gill tissues were removed, fixed with Bouin’s fluid and embedded in paraffin. 5 μm serial sections were stained with hematoxylin-eosin, Gomori trichrome or periodic acid-Schiff. Samples were investigated by light microscopy and histological alterations were compared with the 0.1% dimethyl sulfoxide (DMSO) exposed solvent control samples. Fonofos caused epithelial lifting, curling of secondary lamellae, desquamation, epithelial hyperplasia, and lamellar fusion in the gills. Gills showed distinct histopathological changes through fonofos exposure. It was determined that fonofos is a threat to non-target organisms living in aquatic ecosystems.