Metin Dil Bilimi ve Ortaya Çıkışı

Özet

Metin dil bilimi, yakın geçmişte temelleri atılmış ve henüz olgunlaşma yolunda serüvenini tamamlamamıştır. Bu bilim, dil araştırmacıları tarafından metin, söylem ve hitapta yer alan ifadeleri karşı tarafa en iyi aktaran araç olarak görülmüştür. Metin dil bilimi, kelamın söylendiği zaman ve zeminde hangi manayı çağrıştırdığını araştırır. O, klasik söylem ve metinleri gereğinden fazla eleştirmeme ve yeni söylemlerin taassubuna girmeme konusunda araştırmacıya yeni yöntemler belirler. Metin dil bilimi, geleneksel dil eğitimi kurallarından farklı, klasik ve modern ilmi metinlere aracılık yapıp bunları tahlil etmeye yarar. Metin dil bilimi, bugüne kadar yapılmış en objektif tahlil yöntemi olarak değerlendirilmiştir. Bu bilimin kuralları daha önceki dönemlerde nispeten uygulanıyor olsa da bunun müstakil bir ilim hâline dönüşmesi, bu ilme yeni kurallar kazandırmıştır. Bu kurallar sayesinde metnin terkip, delalet ve yapısal yönden ele alınmasına öncülük etmiştir. Avrupa’da temelleri atılan Metin dil bilimi çalışmaları, Arap dünyasında da kabul görmüştür. Fakat bu bilimin hangi edebi sanata ve ne şekilde uygulanacağı tartışmalara neden olmuştur. Son dönemlerde metin dil biliminin ele alındığı edebi metin Kur’ânıKerîm’dir. Metin dil bilimi çalışmalarını Arap dünyasında canlı tutan en önemli sebeplerden biri ise bu bilimin, özellikle Kur’ân-ı Kerîm’e uyarlanma çalışmalarıdır. Metin dil bilimi çalışmaları, modern dil biliminin temelleri üzerine bina edilmiştir. Yirminci yüzyılda araştırmaya tabi tutulan modern dilin yapısal ve dönüşsel çalışmaları bu ilmin ortaya çıkmasında önemli rol oynamıştır. Bununla beraber metin dil bilimi henüz tam olarak çerçevesi çizilmiş ve metodolojik olarak tamama ermiş değildir.

Abstract

Textual linguistics has been established in the recent past and has not yet completed its journey to maturity. This science has been seen by language researchers as the best tool to convey the text and the expressions in the address to the other party. Textual linguistics investigates which meaning it evokes when the word is uttered. He seeks not to over-criticize classical texts and not to get caught up in new discourses. Textual linguistics serves to analyze classical and modern scientific texts, which are different from traditional language rules. Textual linguistics has been considered as the most objective method of analysis ever made. This science has been relatively applied in previous periods. The transformation of this into an independent science brought new rules to it. Thanks to these rules, the structure and signification of the text has been examined. Text linguistics studies, which were founded in Europe, have also been accepted in the Arab world. However, this science has led to debates on which literary art and how it will be applied. The literary art branch in which text linguistics has been discussed recently is the Quran. The most important reason that keeps text linguistics studies alive is the adaptation of this science, especially to the Quran. Textual linguistics studies are built on the foundations of modern linguistics. Structural and rotational studies of the language studied in the twentieth century led to the emergence of this science. However, textual linguistics is not yet fully framed and methodologically completed.