Asya Ülkelerinin Beklenen Yaşam Süresi Bakımından Sınıflandırılmasında Etkili Olan Sosyoekonomik Değişkenlerin Kısmi En Küçük Kareler Diskriminant Analizi ile Belirlenmesi

Determination of Socioeconomic Variables Affecting the Classification of Asian Countries in Terms of Life Expectancy by Partial Least Squares Discriminant Analysis

Özet

Her ne kadar son yıllarda yapılan çalışmalar doğumda yaşam beklentisinin (DYB) hemen hemen tüm toplumlardaartmakta olduğunu göstermiş olsa da, ölümlerde ve dolayısıyla DYB'de toplum içinde olduğu gibi toplumlar arasındada önemli farklılıklar vardır. DYB'deki bu eşitsizliğin köklerinin, farklı sosyal grupların farklı sosyoekonomik arkaplanlarında olduğuna inanılmaktadır. Yaşam beklentisi, en önemli sağlık sonuçlardan biri ve insani gelişmişliğinönemli bir göstergesi olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmanın amacı, bir kaç sosyoekonomik değişkenin beklenenyaşam süresi ile ilişkisini araştırmak ve Asya’daki 51 ülke için DYB’ye etkili olan en önemli değişkenleribelirlemektir. Bu amaçla, Dünya Nüfus Veri Sayfası, 2015’den elde edilen veri kümesi üzerinde Kısmi En KüçükKareler Diskriminant Analizi uygulanmıştır. Analiz sonucunda Asya ülkelerinin beklenen yaşam sürelerine göre Asyaortalamasının üstünde ve altında olmak üzere iki sınıf olarak sınıflandırılmasında en önemli/etkili değişkenin BebekÖlüm Oranı olduğu görülmüştür.

Abstract

Although studies conducted in recent years have shown that life expectancy at birth (LEB) is increasing in almost all societies, there are significant differences between deaths and, therefore, in LEB, occur among societies as well as within society. It is believed that this inequality in the LEB have its roots in different socioeconomic backgrounds of different social groups. Life expectancy is recognized as one of the most important health outcomes and an important indicator of human development. The aim of this study is to investigate the relationship between several socioeconomic variables and life expectancy and to identify the most important variables that affect the LEB for 51 countries in Asia. For this purpose, Partial Least Squares Discriminant Analysis was applied on the data set obtained from the World Population Data Sheet, 2015. As a result of the analysis, it was found that the most important/effective variable in the classification of Asian countries into two classes as above and below the Asian average according to their life expectancy, is the Infant Mortality Rate.