Dergiler / Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi / 2021 / Cilt: 10 - Sayı: 3

Harran Ovası Yaygın Toprak Serilerinin Su Tutma Eğrilerinin Belirlenmesi

Determination of Water Retention Curves of Harran Plain Common Soil Series

Sayfa
1009–1018
DOI
—

Özet

Harran Ovası toplam 225 000 hektarlık büyük bir tarımsal potansiyele sahiptir. Bu araştırmada, Harran Ovasında yaygın olan toprak serilerinin su tutma eğrilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler ve tartışmaların ışığı altında, Fatik ve Tektek dağları rezidüleri ve ova topraklarının kil mineralleri bakımından gösterdiği benzerliğe dayanarak, paligorskitin kireç taneleri içinde oluştuğunu ve bunun ayrışma sonucu toprağa karışmakta olduğu söylenebilir. Toprakta suyun tutulma basıncı bitkilerin toprak suyundan faydalanmasını direkt etkilemektedir. Bu çalışmada Harran ovasında Harran, Çekçek, Bellitaş ve İkizce olmak üzere 5 adet toprak profili açılmıştır. Toprak profillerinde yapılan tarla kapasitesi, daimi solma noktası ve yarayışlı su içerikleri analizlerinde toprakların birbirine yakın değerler belirlenmiştir. Toprak profilleri saturasyon yüzdesi ortalama değer olarak Çekçek seri %70,86, Harran 1 serisi %82.19, Harran 2 serisi %81.73, İkizce serisi %65.23 ve Bellitaş serisi 67.43 olarak belirlenmiştir. Harran Ovası topraklarının ağır bünyeli topraklar olduğu ve tarla kapasitesi bakımından ise yüksek olarak belirlenmiştir.

Abstract

Harran Plain has a great agricultural potential of 225 000 hectares in total. In the light of the data and discussions obtained from the study, it can be said that palygorskite formed in lime grains and that it was mixed with the soil as a result of decomposition, based on the similarity of the residues of Fatik and Tektek mountains and the plain soils in terms of clay minerals. In this study, it was aimed to determine the water retention curves of the soil series common in the Harran Plain. Water retention pressure in the soil directly affects the plants' utilization from soil water. In this study, 5 soil profiles were opened in the Harran plain, namely Harran, Çekçek, Bellitaş and İkizce. In the field capacity, permanent wilting point and available water content analyzes on the soil profiles, values of the soils were determined close to each other. Soil profiles saturation percentage was determined as 70.86% Cekcek series, 82.19% for Harran 1 series, 81.73% for Harran 2 series, 65.23% for İkizce series and 67.43 for Bellitas series as the average value. Harran Plain soils are determined to be heavy textured soils and high in terms of field capacity.