Urfa Fıstığının (Pistacia vera L.) Fitoterapik Özellikleri

Özet

Son yıllarda yapılan çalışmalara göre Urfa fıstığı (Pistacia vera L.) fenolik bileşiklerin zengin bir kaynağı olup, gallik asit, ka- teşin ve epikateşin gibi yüksek derecede antioksidan üç mad- deyi bir arada bulundurmaktadır. Antioksidan potansiyeli en yüksek ilk elli gıda arasında yer alan Urfa fıstığı ağaç yemiş- leri arasında suda ve yağda çözünen antioksidanlar açısından en zengin ve en çok çeşitliliğe sahip olup antosiyanin içeren tek yenilebilir kuruyemiş olma özelliğine sahiptir. Urfa fıstığı; antikanser potansiyeline sahip isoflavonlar ve transresveratrol gibi önemli bioaktif polifenol bileşikler de içermektedir. Urfa fıstığının dâhil olduğu Pistacia cinsinin bazı türleri halk ara- sında diş, gastrointestinal, karaciğer, idrar yolu ve solunum yolu rahatsızlıklarının iyileştirilmesinin yanında ayrıca afro- dizyak, antiseptik ve antihipertansif etkilerinden dolayı çeşitli amaçlarla kullanılmaktadır. Birçok çalışmada Urfa fıstığının anti-inflamatuar aktivite, glisemik kontrol ve endotel fonksi- yonu gibi vücut sağlığının idamesini sağlayan mekanizmaların devam etmesine yardımcı olduğu, ayrıca; aterogenezde LDL kolesterolünün okside olmasını engellediği, kanser ve kardiyo- vasküler hastalık gibi kronik hastalıklara karşı koruyucu rol oy- nayabildiği tespit edilmiştir. Diğer fıstık türleri arasında 10,05 mg/gram ile en yüksek potasyum içeriğine sahip olan Urfa fıs- tığı sodyum içerikli tuz ihtiyacını azaltarak tansiyon üzerinde dengeleyici bir rol oynayabilmektedir. Tohum ve özellikle dış kabuk ekstresinin birçok hastalığa olumlu etkisi olan Urfa fıs- tığının özellikle dış kabuğunun değerlendirilmesi açısından bu derleme önemlidir.

Abstract

According to recent studies, the Urfa pistachio nut (Pistacia veraL.) is a rich source of phenolic components, with a high levelof the three antioxidant substances of gallic acid, catechin, andepicatechin present together. The pistachio nut, which is in thetop 50 foodstuffs with the highest antioxidant potential, is theonly edible nut containing anthocyanin, which is the richestand has most variations of water and fat-soluble antioxidants.The pistachio nut also contains important bioactive polyphenolcomponents, such as transreservatrol and isoflavones, which haveanti-cancer potential. Some forms of the Pistachio species, in-cluding the Urfa pistachio nut, are used by the general popu-lation to improve the gastrointestinal, liver, urinary tract, andrespiratory tract disorders and for various other purposes suchas aphrodisiac, antiseptic, and antihypertensive effects. In somestudies, it has been determined that the pistachio nut is beneficialin the continuation of mechanisms that provide maintenance ofbody health, such as anti-inflammatory activity, glycemic con-trol, and endothelial functions, and it has also been shown toprevent the oxidation of low-density lipoprotein cholesterol andto have a protective role against chronic diseases such as cancerand cardiovascular disease. With a potassium content of 10.05mg/gram, which is higher than other types of peanut, the sodiumcontent of the pistachio nut may play a role in balancing theblood pressure by reducing the need for salt. This review is ofimportance in respect of the evaluation of the positive effect onseveral diseases of the kernel and particularly the shell extract ofthe pistachio nut.