SARS-CoV-2 Tedavisinde Yüksek Doz İntravenöz C Vitamini Kullanımı Güvenli midir?

Özet

2019 sonlarında Çin’de ortaya çıkan şiddetli akut solunum sendromu koronavirüs-2 (SARS-CoV-2) hastalığı, pandemiye neden olan çok önemli bir halk sağlığı sorunudur. Virüsün, SARS-CoV ve SARS ile ilgili, yarasa CoV ile aynı türlerde, beta-koronavirüs ailesinin bir üyesi olduğu tespit edilmiştir. Bulgular, SARS-CoV-2’nin kişiden kişiye damlacık veya temas yoluyla bulaşabileceğini ve bulaşıcılığının SARSCoV’den daha fazla olduğunu göstermektedir. SARS-CoV-2 akut geçen bir hastalık olmakla birlikte, yaşlılarda ve eşlik eden hipertansiyon gibi kronik hastalığı olanlarda daha ölümcül olabilmekte, mortalite oranı %2-3 dolayında seyretmektedir. Hastalıkla birlikte görülen akut solunum sıkıntısı sendromu (ARDS) en önemli ölüm nedenidir. Hastalıkta, sitokin fırtınasına bağlı artmış enflamasyon ve oksidatif stres, hücresel hasar ve organ yetmezliği, ölüme yol açan ARDS’nin ayırt edici özelliğidir. Hastalarda hayat kurtarmak için hızlı, erişilebilir, etkili ve güvenli tedavi yöntemlerine ihtiyaç duyulmaktadır. Bununla birlikte, SARS-CoV-2 hastalığının önlenmesi veya kesin tedavisi için geliştirilmiş bir aşı veya ilaç henüz bulunamamıştır. Hastalığın tedavisine yardımcı olabilecek geniş spektrumlu antiviral veya antimalaryal ilaçlar yanında, antiviral veya antioksidan etkisinden yararlanılmak üzere, yüksek doz intravenöz (i.v.) C vitamini (CV) kullanımı da önerilmektedir. Ancak, yüksek doz i.v. CV uygulaması, doza bağımlı olarak antioksidan etkiden ziyade, pro-oksidan etki ile ciddi oksidatif stres artışına neden olabilmektedir. Hastalarda görülen şiddetli enflamasyon ve yüksek doz CV’nin neden olduğu oksidatif stres, kümülatif olarak, antiviral etki yanında dokularda ciddi enflamasyon artışına oksidatif hasara neden olabilmektedir. Bu derlemede SARS-CoV-2 tedavisi için önerilen yüksek doz i.v. CV’nin pro-oksidan fonksiyonu, antiviral etkinliği ve doza bağımlı istenmeyen olası sonuçları literatür ışığında tartışılacaktır

Abstract

Severe acute respiratory syndrome coronavirus-2 (SARS-CoV-2)disease which occurred in China in late 2019 and caused pandemiais an important public health problem. The virus has been foundto be a member of the beta-coronavirus family of the same speciesas the SARS-CoV and SARS-related bat CoV’s. The way it spreadsindicates that SARS-CoV-2 can be transmitted from person toperson and be more contagious than SARS-CoV. In general, SARS CoV-2 is an acute disease, but it can be fatal and its mortality isaround 2-3%. Acute respiratory distress syndrome (ARDS) is themost important cause of death. Due to cytokines storm, hyper inflammation is a distinctive feature of ARDS, leading to cellularinjury, organ failure and death. A fast, accessible, effective and safetreatment is required to save lives and reduce spreading. However,there is still no vaccine or drug developed for the prevention ordefinitive treatment of SARS-CoV-2. In addition to broad-spectrumantivirals and some other substances for the treatment of the disease,high-dose intravenous (i.v.) vitamin C (VC) is also recommendedto take advantage of the antiviral and antioxidant effect. However, ithas a pro-oxidant effect rather than an antioxidant. The cumulativeeffect of oxidative stress caused by inflammation and VC, besidesthe antiviral effect, can cause serious inflammation and oxidativedamage to the tissues. In this review, the function, antiviralefficacy and possible negative consequences of high dose i.v. VCrecommended for SARS-CoV2 treatment will be discussed in thelight of the literature.