Dergiler / Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi / 2013 / Cilt: 0 - Sayı: 49

Ermişlik ve Dağın Öte Yüzü üçlemesi

Saintliness and the trilogy of “Dağın Öte Yüzü”

Sayfa
193–202
DOI
—

Özet

Dünya üzerinde yaşayan bütün halkla- rın kendine özgü bir kültürleri, bir inanç sistemleri vardır. Bu unsurlar da o halkın edebi ürünlerine farklı şekillerde girebil- mektedir. Benzerlerine farklı halklar içeri- sinde rastlanabilecek ermiş, eren ya da evliya bizim toplumumuzda yer bulur ve edebi eserlere de yansır. Bu çalışmada, roman dizisindeki ermişlik değerlendirile- cektir. Çalışmada öncelikle ermiş kavramı- nın ne anlama geldiği üzerinde durulacak- tır. Bu kavram üzerinde durduktan sonra ermişin roman dünyasına nasıl yansıdığı belirtilecektir. Bu hususlar hakkında bilgi verildikten sonra romanlara geçilecek ve roman dizisindeki ermişlik irdelenecek, bu dizide yer alan roman şahıslarından Taşba- şoğlu’nun ermişlik süreci ayrıntılı olarak ele alınacaktır. Taşbaşoğlu’nun ermiş gö- rülmesinin sebepleri, onun adım adım nasıl ermiş yapıldığı ve sonunda da bu merte- beden neden indirildiği üzerinde durula- caktır. Bu incelemelerin ardından roman- daki ermişlikle ilgili ulaşılan sonuçlar ele alınacaktır. Böylece halk kültürü içerisinde yer alan bir unsurun nasıl, ne şekilde edebi esere yansıdığı ele alınacak; dış gerçekliğe ait halk kültürü ile edebi gerçekliğe ait roman arasındaki ilişki, ermiş bağlamında değerlendirilecektir.

Abstract

“Dağın Öte Yüzü” is the main title for the sequence of Yaşar Kemal’s three novels. In this trilogy one of the main issues is saintliness which is an important part of folk culture. This study aims to discuss this issue based on these three novels. Firstly common knowledge about being a saint is given. Then this figure is discussed within the frame of the novels. Afterwards the process for the character “Taşbaşoğlu” of being declared as a saint by the villagers is explained. Also it is cleared why he has been accepted as a saint and treated that way, how he has got that status step by step and finally how that title has been taken from him. After this analysis concluded thoughts about saintliness in the novels are depicted.