Dergiler / Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2017 / Cilt: 21 - Sayı: 1
Kâzım Karabekir'in Askeri ve Siyasi Biyografisi
- Sayfa
- 137–157
- DOI
- —
Özet
Kazım Karabekir, 1905'de Manastır'da Kurmay Yüzbaşı iken İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin şubesini kurdu. 1909'da Cemiyetin siyasi bir teşşekkül niteliği kazanmasından sonra, ordunun siyaset ile uğraşmasını doğru bulmadığından, bu cemiyetten ve siyasetten bir süre uzak kaldı. Kazım Karabekir, 1912 yılında Balkan Savaşında Bulgaristan'da esir düştü. Birinci dünya savaşında, Çanakkale, Irak ve kafkasya cephelerinde savaşa katıldı. Mondoros Mütarekesi'nin imzalanmasında sonra İstanbul'a gelen Karabekir, işgaler karşısında 15. Kolordu Komutanı olarak Erzurum'da görevlendirildi. Kazım Karabekir Türk Kurtuluş Savaşı'na, Erzurum'da Doğu Cephesi Komutanı olarak büyük katkı sağladı. Karabekir, 1920 yılında Edirne milletvekili, 1923 yılında ise İstabul milletvekili seçildi. Milli mücalede boyunca Atatürk'ün hep yanında olan Karabekir, daha sonra Cumhuriyet'in ilanı, halifeliğin kaldırılması gibi konularda Atatürk'le fikir ayrılıkları yaşadı. Karabekir, 1924 yılında Cumhuriyet Halk Fırkasının karşısında kurulan ilk muhalif parti olan Terakki Perver Cumhuriyet Fırkası'nın(TCF) Genel Başkanı seçildi. 1925'de TCF'nin kapatılmasından sonra Atatürk 'ün 1938'de ölümüne kadar herhangi bir siyasi teşekkül içinde yer almadı. 1926'da Atatürk'e karşı düzenlenen İzmir Suikasti'den haberdar olduğu gerekçesiyle İstiklal mahkemesinde yargılandı, beraat etti.1938 yılı sonunda CHP İstanbul milletvekili seçildi. 1946'da çok partili sisteme geçildi, Demokrat Parti kuruldu ve Karabekir TBMM başkanı seçildi. 26 Ocak 1948'de TBMM başkanı iken öldü. Bu çalışmada, Türk siyasi ve askeri hayatının önemli şahsiyetlerinden biri olan Kazım Karabekir, başta Karabekir'in kendi eserleri olmak üzere, Askeri Tarih Belgeleri, Arşiv belgeleri, Karabekir hakkında bilgi içeren kitap ve makaleler incelerenerek ortaya konuldu
Abstract
Kazım Karabekir established the branch of the committee of union and progress when he was a staff captain in Monastry in 1905. After the committee gained a political association in 1909 and since he did not approve that the army was engaged in politics, he kept way from the committee and policy. In 1912 Kazım Karabekir was captured in the Balkan War in Bulgaria. In the World War I he crusaded the Dardanellen, Iraq and Caucasus fronts. Upon the Armistice of Montrose, Karabekir who returned to İstanbul, was assigned as the 15th Corps Commander in Erzurum against the occupations. Kazım Karabekir contributed a lot to the Turkish Victory War as the commander of the east front in Erzurum. Karabekir was elected a representative of Edirne in 1920 and of İstanbul in 1923. Karabekir, always standing by Atatürk during the war of independence, had some clashes of ideas with Atatürk in such matters as the proclamation of the republic and abolition of the caliphate. Karabekir was elected the president of Progressive Republican Party (PRP) in 1924 opposing the Republican People’s Party. In 1925, upon the closing the PRP he was not engaged in any political organization until the death of Atatürk in 1938. He was on trial in independence court due to the fact that he was aware of the İzmir assassination against Atatürk in 1926 and was acquitted. He was elected the RPP’s representative of İstanbul at the end of 1938. In 1946 multi-party system was accepted, the Democratic Party was established, and Karabekir was elected the President of the Turkish National Grand Assembly. He died on January 16, 1948 when he was the President of the Turkish National Grand Assembly (TGNA). In this study one of the most important Turkish political and military figures, Kazım Karabekir, was scrutinized relying on mainly Karabekir’s own works, Military Historical Documents, Archives, books and articles on Karabekir