Dergiler / Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2015 / Cilt: 0 - Sayı: 43

TABATABÂÎ'DE FELSEFÎ VE MANTIKÎ KAVRAMLARIN TASAVVURÂT TEMELLİ AYRIMI

Philosophical and Logical Separation of Concepts Based on Tasawwurât in the Thought of Tabatabâî

Sayfa
156–173
DOI
—

Özet

Bu makalede aklî algıların oluşumu ve ayrımına kısaca değindiktensonra, ikincil aklî algıların mantıksal ve felsefi olanının farkları ele alınmakta, mantıkî ve felsefî kavramların ayrımı üzerine Tabatabâî'ningeliştirdiği kuramı örnek olarak almak suretiyle felsefî ve mantıkî kavramların analizine yer verilmektedir.Tabatabâî, bunu tekil manada birkavramın hakîkî mi itibârî mi, olduğunu sorarak çözmeye çalışmaktadır.Yani Tabatabâî kuramını tasavvurât merkezli oluşturmuştur. Sebzevârî'ninkuramının bir eleştirisini de içeren bu kuram, hakîkî ve itibârî kavramlarayrımına gitmiş, hakîkî kavramlar ile "birincil akledilirleri", itibârîkavramlarla ise "ikincil akledilirleri" kastetmiştir. Bu kurama göre itibârîkavramlar, felsefî ve mantıkî kavramlar olarak ayrılmaktadır. Felsefîkavramlar tanımı gereği dışta olanı ifade eden kavramlar, mantıkî kavramlar ise tanımı gereği zihinde olanı ifade eden kavramlardır

Abstract

In this study, the formation of intellectual perceptions and differentiation of it's kinds will be touched open shortly, later the difference between philosophical and logical concepts in secondary intellectual perceptions will be analyzed by taking the theory of Tabatabâî as a centre on differentiating logical and philosophical concepts. He mainly tries to make the differentiation by asking whether a concept is real or nominal. In other words he develops his theory on tasawwurât. This theory, which is also a criticism on the concept theory of Sebzevâri, differs concepts as real or nominal and it refers to primary intellectuals with real concepts, and to secondary intellectuals with nominal concepts. According to this theory, nominal concepts are classified as philosophical and logical concepts. By definition, while philosophical concepts refer something which is at outside world, logical concepts, on the contrary, refer to something that inside of mind.