Dergiler / Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 21 - Sayı: 2
İşletilen ve işletilmeyen doğu ladini (Picea orientalis (L.) Link) meşcerelerindeki Ips typhographus L. saldırılarının yetişme ortamı ve meşcere özelliklerine göre değerlendirilmesi
- Sayfa
- 258–269
- DOI
- —
Özet
Bu çalışma, Doğu Ladini (Picea orientalis (L.) Link.) ormanlarındaki Ips typographus (L.) saldırısınınolumsuz etkilerini azaltmada ormancılık uygulama faaliyetlerinin etkisini ve Ips typographus’unsaldırısıyla ilişkili en etkili yetişme ortamı faktörlerini belirlemeyi amaçlamıştır. Çalışma alanları olarakHatila Vadisi Milli Parkı (HVNP-işletilmeyen) ve Saçinka Orman İşletme Şefliği (SFSD-işletilen) seçilmişve meşcere karakteristikleri (yaş, boy, kabuk kalınlığı, sıklık, çap, kapalılık) ile toprak özellikleri (pH,organik madde-OM, tekstür ve besin elementleri) karşılaştırılmıştır. Her iki çalışma alanında, denemeparselleri, kuzey ve güney yamaçlar ile bu yamaçların üst ve alt rakımlarından alınmıştır. Genel olaraksonuçlar, HVMP alanındaki Picea orientalis meşcerelerine ilişkin yaş, kabuk kalınlığı, göğüs yüzeyi veçapın SFSD alanındaki meşcerelerden daha yüksek, toprak pH, OM, besin elementleri, yüzde kil ve tozmiktarı bakımından ise daha düşük olduğunu göstermiştir. HVNP alanında, meşcere özelliklerindenmeşcere yaşı ile ağaç ölüm oranları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki (r = 0.916) belirlenmiştir.Bunlara ek olarak, güney bakan meşcereler ile üst rakımlardaki meşcerelerin, kuzey bakan ve altrakımlardaki meşcerelere göre daha fazla Ips typographus saldırısına maruz kaldığı tespit edilmiştir.Sonuç olarak, bulgular, aralama, budama ve örtü temizliği gibi ormancılık işletme faaliyetlerinin, Ipstypographus’un Picea orientalis ormanlarına saldırı riskini azaltmada pozitif yönde önemli bir etkiyesahip olabileceğini göstermektedir.
Abstract
This study aimed at investigating the effectiveness of management practices for reducing the negative impacts of Ips typographus L. on Oriental spruce (Picea orientalis (L.) Link.) forests, and to review the best site factor(s) associated with Ips typographus infestation. Two sites, Hatila Valley National Park (HVNP-unmanaged site) and Saçinka Forest Sub-District Directorate (SFSD-managed site) were chosen to compare the stand characteristics (mean age, height, bark thickness, basal area, stand density and tree diameter) and soil properties (pH, organic matter-OM, soil texture, and nutrients). At both sites, the sampling plots were taken from the north and south-slope aspects (NSA and SSA) and from upper and lower-slope positions (USP and LSP) on each site. In general, the results showed that in HVNP, Picea orientalis stands had higher stand age, bark thickness, basal area, and tree diameter, but lower soil pH, OM, nutrients, percent clay and silt content than those in SFSD. Among the stand characteristics, the stand age was positively correlated (r = 0.916) to the mortality rates in HVNP. Besides, Picea orientalis stands on SSA and at USP were more damaged than on NSA and at LSP. In conclusion, the results indicate that forest management practices including thinning, pruning, and cleaning can have a significant favorable influence on Picea orientalis forests to minimize the risk of Ips typographus attacks.