Dergiler / Arkeoloji ve Sanat / 2010 / Cilt: 0 - Sayı: 135

Antik dönem’de bankacılık

Banking in ancient world

Sayfa
31–56
DOI
—

Özet

Ortadoğu'da M.Ö. 3. binyıldan itibaren, faizli borç para vermeyle sınırlı olarak var olan bankerlik mesleği, M.Ö. 1. binyılın ilk yarısından itibaren Eski Yunan ve Roma toplumlarında; sarraflık, mezatçılık ve noterlik gibi, uzmanlık ve güven gerektiren bazı işlerle birlikte yürütülen bir mesleğe dönüşmüştür. Eski Yunan ve Ro-ma'nın bankerlik mesleğine getirdiği en önemli yenilik, bankerlerin tasarruf sahiplerinden faiz karşılığı mevduat almaları ve bunu ihtiyaç sahiplerine daha yüksek faizle borç vermeleri olmuştur. Ayrıca çek, havale vb yeni bankacılık teknikleri de yaratılıp uygulanmıştır. Roma împaratorluğu'nun çöküşüyle birlikte daralan ekonomi, bankerlerin faaliyet alanlarını sınırlamış, ekonomide azalan önemleri birçok bankerin iflasını getirmiştir. Üstelik Hıristiyanlığın yayılma döneminde kilise babalarının faizi haram gören yaklaşımları, bankerlerin adeta sonunu getirmiştir. Ancak 11. yy.da Cenovalı ve Venedikli bankerlerin ortaya çıkışı bankacılık tarihine yeni bir sayfa açmıştır. Orta Çağ ticaretinde İtalyan bankerler eski seleflerinin kullandığı tüm bankacılık tekniklerini yeniden canlandırıp geliştirerek bugünkü bankacılığın oluşmasında bir köprü işlevi görmüşlerdir.

Abstract

Money brokering was limited to money loaning with interest in the Middle East since the third millennium B.C. It turned into an occupation that was carried along with other occupations that required expertise and trust such asmoney-changing, auctioneering, and notaryship after the first half of the first millennium B.C. within the ancient Greek and Roman societies. Ancient Greeks and Romans' most important introduction into the money brokering business was collecting money from savings holders at an interest and loaning that money to the ones in need at a higher interest rate. In addition, new banking techniques such as checks and money transfers were introduced. The Roman Empire's collapse downsized the economy therefore limited the field of activity for bankers and pushed them into bankruptcy as their importance in the economy declined. Also priests' approach towards earning interest as something forbidden by religion during the expansion of Christianity and nearly brought money brokering to an end. However, a new chapter was opened in the birth of banking as the Genoese and Venetian bankers came to scene in the 11th century. During the Middle Ages Italian bankers rejuvenated and improved all the banking techniques used by their predecessors and served as a bridge to today's banking.