Ege'de Tarihi Kıyı Yerleşmesi, Sığacık

Özet

Seferihisar, Türkiyenin batısında Ege Bölgesinde, İzmir iline bağlı ve yerleşimin güneybatısında yer alan ilçe merkezi kenttir. Kuzey ve doğudan İzmir, güney ve batıdan Ege Denizi ile sınırlıdır. Sığacık ise, İzmir ilinin Seferihisar ilçesine bağlı bir mahallesidir. Sığacık yerleşimi, özellikle yakın yerleşme yeri çevresinde 12 İyon kent devletlerinden biri olan Teos kalıntılarına sahip olmakla önem kazanmıştır. Günümüzde yapılan kazılar ile Teos tarihinin Helenistik Döneme kadar uzandığı belirtilmektedir. Teos Roma Dönemine kadar önemli bir yerleşim olmuş- tur. Bununla birlikte, Sığacıkın kuzey limanı olan Sığacık yerleşmesi Osmanlı İmparatorluğu döneminde de önemini sürdürmüştür. Teosda bilimsel arkeolojik kazılara 1964 yılında başlanmış, 1986 yılına kadar sürdürülmüştür. Bölgede uzun bir dönem kazı ve araştırma yapılmamıştır. Teosta kazılar 2011 yılında tekrar başlamıştır. Sığacık kale yerleşimi Teosun kuzeyindedir. Teosa yaklaşık 1.5 km uzaklıktadır. Sığacık kale yerle- şim dokusunu 16. ve 20.yüzyıldan kalma Sığacık Kalesi, geleneksel konutlar ve anıtsal yapılar oluş- turmaktadır. Günümüze ulaşan anıtsal yapılar cami, mescit, Türk hamamı ve şadırvan yapılarıdır. Günümüzde Sığacık Kale içi dokusu ve anıtsal yapılarında yeterli koruma önlemlerinin alınmadığı gö- rülmektedir. Eksik koruma önlemlerine rağmen, eski çağlardan beri Sığacıkı etkileyen farklı kültürel etkilerin oluşturduğu özgün mimari örnekler, zamana meydan okurcasına ayakta kalabilmişlerdir. Bu makalenin amacı; Sığacık Kale yapısının, anıtsal yapılarının ve geleneksel konut dokusunun korunması için gerekli koruma önlemlerinin değerlendirilmesidir.

Abstract

Seferihisar is the centrum of the district in the west of Turkey in the Aegean Region within the borders of İzmir City located in the southwest of the settlement. It is bordered by the district of İzmir in the north and east and Aegean Sea in the south and west. Sığacık is a vicinity of the Seferihisar district of İzmir province. Sığacık settlement is important, because it has the archeological ruins of Teos which was one of the Ionic city States. It is known that the history of Teos extends to Hellenistic Period (BC 10.) by the archeological foundings. Teos, was an important settlement at the Roman Period. Moreover the Sığacık settlement, which is Teos s north habour, had continued to be important during the Ottoman Empire Period. Teos scientific archaeological excavations began in 1964, continued until 1986. There has not been a long period of research and excavation in the area. Teos excavations started again in 2011. Sığacık Castle settlement is at the North side of Teos. It is approximatally 1.5 km to Teos. Sığacık castle, traditional houses, monumental buildings, which remain from 16 th.and 20. th Centuries, constitude the settlement texture of Sıgacık Castle vicinity. Sığacık historical castle texture .are constituted Sığacık Castle and gates, traditional Sığacık houses, Sığacık Mosque, a Turkish bath, a chapel and a fountain building. Today we can see them in spite of the bad conditions, as the monuments of cultural inheritance. However there is also the element of the destruction of castle, monumental building and traditional Sığacık Houses by external effects inspite of some protective procedures. This article aims to provide solution suggestions by observing and determining which measures should be taken for the Sığacık in order to protect and preserve the Sığacık Historic texture.