Adıyaman Müzesi’nde Bulunan Girlandlı Bir Lahit

Özet

Bu çalışmada ele alınan girlandlı lahit Adıyaman İli, Besni İlçesi Aşağısöğütlü Köyü’nde ortaya çıkarılmıştır. Kapağı korunmamış olan lahdin, gövde bölümünde de tahribat nedeniyle eksikler bulunmaktadır.Lahit yerel kireç taşından yapılmış olup, kaide ve ağız bölümlerinde öne doğru çıkıntı yapan pervazlarasahiptir. Ayrıca iç kısmında yastık görevi gören eğimli bir yükselti yer almaktadır. Süslemeler lahdin ikikısa yan yüz ve ön yüzdeki uzun kenarda bulunmaktadır. Arka yüz ise kabaca düzleştirilip bırakılmıştır.Lahdin ön yüzünde merkezde bitkisel bezemeli üçgen kulplu bir tabula ansata ve bunun iki yanında birergirland yer almaktadır. Girlandların kavis boşluğunda birer patera kabı tasvir edilmiştir. Kısa kenarlarda da birer girland bulunmaktadır. Bunlardan ayakucu bölümünde yer alanı iyi korunmuş olup, kavisboşluğunda tabak içinde bir balık figürü yer almaktadır. Başucu bölümdeki kısa kenar ise kırık olup,kavis boşluğundaki figür belirlenememiştir. Lahitte korunan bölümlerinden girland taşıyıcısı olarak boğabaşı ve çivi kullanıldığı anlaşılmaktadır. Anadolu’nun farklı bölgelerinde üretilen girlandlı lahitlere aitfarklı özelliklerin izlerini taşıyan Adıyaman lahdi, gezici bir lahit ustası tarafından MS 2. yüzyılın sonu ile3. yüzyılın üçüncü çeyreği arasında yapılmış olmalıdır.

Abstract

The garland sarcophagus discussed in this paper was unearthed in Aşağısöğütlü Village, Besni District of Adıyaman Province. The lid of the sarcophagus is missing, and the chest lacks some fragments due to destruction. The sarcophagus is constructed of local limestone, with projecting borders at the rim and the bottom. Inside the sarcophagus a curved elevation is used as a pillow. Decorations are placed on the long front and two short sides of the sarcophagus. The back was left crudely flattened. The front depicts a central tabula ansata with triangular handles and floral decoration, flanked by a garland on each side. A patera is depicted on the space above each garland. A garland also adorns each one of the two short sides. The garland on the footboard is well preserved, with the depiction of a fish on a plate above the curve. The short side on the head end is broken therefore the figure above the curve could not be identified. The preserved parts of the sarcophagus indicate that the garlands are supported by bull heads and nails. The sarcophagus from Adıyaman bears the traces of the different characteristics of the garland sarcophagi produced in various regions of Anatolia and was probably produced by a mobile sarcophagus craftsman sometime between the late 2nd century AD and the third quarter of the 3rd century AD.