Fransız beyazı (Anser anser) ırkı kazlarda harderian bezinin gelişimi üzerine ışık mikroskopik incelemeler

The light microscopic examinations on the development of the harderian gland of the geese (Anser anser)

Özet

Bu araştırma kazlarda harderian bezinin prenatal ve postnatal dö¬nemdeki gelişimini belirlemek amacıyla yapıldı. Materyal olarak 17, 21, 26 ve 28 günlük 20 adet döllü kaz yumurtası ve 1, 5, 10, 21 ve 30 günlük 25 adet kaz palazı kullanıldı. İnkübasyonun 17. gününde harderian bezinin kıvrımlı, büyük bir lumen ve etrafında bağdokuyla karakterize olduğu görüldü. Lumeni örten iki katlı epitelin bazalini prizmatik, lumene bakan yüzünü ise kübik hücreler oluşturmaktaydı. 21. günde mukus sekresyonunun başlamış olduğu dikkati çekti. 26. günde organı dıştan saran bağdokudan kapsülün, septalar halinde organı lopçuklara ayırmaya başladığı gözlendi. Ana lumeni örten epitelin yalancı çok katlı prizmatik epitele dönüştüğü ve epitel içinde iri salgı hücrelerinin bulunduğu saptandı. 28. günde lopçuk yapısı belirginleşmiş ve tubuloalveolar yapı oldukça gelişmişti. Asinuslar, tersiyer ve sekunder kanallar tek katlı yüksek prizmatik epitelle örtülüydü. Yumurtadan çıkışın 1. gününden 10. gününe kadar sekunder ve ana kanaldaki kadeh hücrelerinin sayılarının arttığı, 21 ve 30. günlerde ise azaldığı belirlendi. Ayrıca 21. günden başlayarak kanal epitel hücrelerinin yüksekliklerinin azaldığı görüldü. Yumurtadan çıkışın 5. gününden 30. gününe doğru bezdeki plazma hücrelerinin sayıca arttığı ve 30 günlük palazlarda birkaç adet avion plazma hücrelerinin bulunduğu dikkati çekti.

Abstract

This study was undertaken to determine the development of the harderian gland of the geese in the prenatal and postnatal stages. 20 geese eggs on days 17, 21, 26 and 28 days of incubation and 25 young geese aging 1, 5,10, 21 and 30 days were used as material. It was seen that the gland had a large contorted lumen and the external boundry was delinated by a larger of connective tissue on 17th days of incubation. The surface epitelial lining of the lumen showed two layers of cells. The basal cells of epitelial lining were prismatic and the surface cells turned the lumen were cubic. It was found that the mucus secretion had began on 21st days. On days 26, the connective tissue divided the organ into lobulus. It was determined that the epithel of the main collecting lumen was transformed into the pseudostrafied prismatic epithel and in this epithel the large secretory cells (goblet cells) were present. By day 28, lobulus structure of the gland became apperent and the lobuloalveolar architecture had grown completely. The epithelial cells lining the acini and tertiary and secondary tubule were high prismatic cells. It was determined that the number of goblet cells in the secondary and main collecting tubule increased from 1 day to 10 days after hatching and decreased on 21 days and 30 days after hatching. In addition, the height of the epithelial cell of the tubulus decreased from 21 days. It was observed that the number of plasma cells in the gland increased from 5 days to 30 days and avion plasma cells were rarely present at 30 days after hatching.