TEKİNSİZİN ESTETİĞİ ve SANAT YAPITI

Özet

Sigmund Freud'un "Tekinsiz" makalesi estetik ve sanat felsefesi açısından da ilham vermiş bir çalışmadır. Tekinsiz, tedirgin edici bir duygudur. Ruhsal anlamda öznenin dehşete düşmesi ve kontrolünü anlık olsa bile kaybetmesidir. Ancak bu kavram sanatlar tarafından ilgi gördüğü gibi estetik açıdan da düşünülebilirdir. Tekinsizin estetik açıdan ne olduğuna bakıldığın da onun yüce ile ilişkilendirilebileceği görülür. Modern estetiğin temel kategorilerinden birisi olan yüce ile tekinsiz arasında görünür bir ilişki söz konusudur. Komedinin dehşet duygusunu nasıl bertaraf ettiği tekinsiz ile ilişkisi açısından komediyi düşünme imkanı sunmaktadır. Son olarak da tekinsizin iğrenç ile ilişkisi bir başka estetik ilgi olarak ele alınmıştır. Çalışma estetik kategoriler etrafında düşünceler sunma amacındayken sanat felsefesi açısından da tekinsizin eserlerde nasıl gösterildiği üzerine de düşünmektedir.

Abstract

Sigmund Freud's article "The Uncanny" has been a source of inspiration in the fields of aesthetics and the philosophy of art. "Uncanny" refers to an unsettling feeling. In psychic terms, the term "uncanny" refers a feeling of terror and a sense of loss of control, even for a moment, although this concept can also be thought of in terms of aesthetics, and so can be of interest to the arts. When viewed from the perspective of aesthetics, it is seen that the uncanny is related to the sublime. A visible relationship exists between the sublime, as one of the fundamental categories of modern aesthetics, and the uncanny. The way comedy can fend off feelings of terror can offer an opportunity to think about comedy in terms of its relationship with the uncanny. Finally, the relationship between the uncanny and the abject is another field of aesthetics. This study, which offers thoughts on different categories of aesthetics, also focuses on representations of the uncanny in art and its influence on the philosophy of art.