EDİNİLMİŞ MALLARA KATILMA REJİMİNİN SÖZLEŞMEYLEBAŞKA BİR MAL REJİMİNİN KABULÜ İLE SONA ERMESİHÂLİNDE ARTIK DEĞERE KATILMA ESASINI DEĞİŞTİRENANLAŞMALARIN GEÇERLİLİĞİ

THE VALIDITY OF THE AGREEMENTS THAT CHANGE THE PRINCIPLE OF PARTICIPATION IN THE SURPLUS IN THE REGIME OF PARTICIPATON IN ACQUIRED PROPERTY IN CASE OF THE ACCEPTANCE ANOTHER PROPERTY REGIME BY CONTRACT

Özet

Edinilmiş mallara katılma rejiminde eşler, TMK m. 237/I uyarınca, bir malrejimi sözleşmesi akdederek artık değere katılma esasını değiştirebilirler. FakatTMK m. 238’de, mal rejiminin boşanma, evliliğin iptali veya mahkeme kararıylamal ayrılığına geçiş yoluyla sona ermesi hâlinde, eşler tarafından açıkça aksikararlaştırılmadığı sürece, anlaşmanın uygulanmayacağı düzenlenmiştir. TMK m.238’in amacı, katılma esasını değiştiren anlaşmayla diğer eşe kazandırmada bulunaneşin farazî iradesinden doğan menfaatinin korunmasıdır. Bu farazî irade, mal rejimininarzulanmayan, olağandışı sebeplerle sona ermesi hâlinde, anlaşmanın geçersizolması yönündedir. Sözleşmeyle başka bir mal rejiminin kabulü ise, olağandışı yada arzulanmayan bir sona erme sebebi teşkil etmediğinden, anılan ihtimalde TMKm. 238’in kıyasen uygulanmasını gerektiren bir farazî iradenin mevcudiyetinden sözedilemez. Dolayısıyla, sözleşmeyle başka bir mal rejimine geçiş hâlinde artık değerekatılma oranını değiştiren anlaşmalar kural olarak geçerliliğini korur.

Abstract

According to the TMK Art. 237 Abs. 1, spouses in the regime of participationin acquired property can change the principle of participation in the surplus by concluding a marital agreement. However, in TMK Art. 238, it is provided that in casethe property regime ends through divorce, annulment of marriage or separation ofproperty by court order, the agreement shall not be applied unless otherwise agreedbetween spouses. The purpose of TMK Art 238 is to protect the interest of the spousearising from her/his hypothetical will, who provides a benefi t for the other spouse bymeans of the agreement for changing the principle of participation. This hypotheticalwill arises in the direction of the invalidation of the agreement, in case the propertyregime ends due to undesirable, extraordinary reasons. Since the acceptance of anotherproperty regime by contract does not constitute an extraordinary or undesirablereason for termination, it cannot be claimed that there exists a hypothetical will thatrequires the application of TMK Art. 238 by analogy in this case. Accordingly, incase of transition to another property regime by contract, agreements that change theprinciple of participation in the surplus remain valid as a rule.