Dergiler / Ankara Araştırmaları Dergisi / 2015 / Cilt: 3 - Sayı: 1

Ankara Şehri 1924 haritası: Eski bir haritada Ankara'yı tanımak

1924 Map of Ankara City: Recognizing Ankara with an old map

Sayfa
78–104
DOI
—

Özet

Kurtuluş Savaşının sürdüğü yıllarda İstanbuldan gelen harita dairesi subayları tarafından Ankaranın ölçekli bir haritası yapılmıştır.Bu harita Ankarayı Kale ve çevresindeki yerleşim alanı ve mahalleler ve içindeki yapılarıyla göstermektedir. Topoğrafik olarak 1/4000ölçekte ve üç renkli olarak hazırlanan haritanın, başlığı ve lejantı bulunmaktadır. Haritada ayrıca yön ve eşel çizgileri mevcuttur.Ankara şehrinin 1920li yıllarını günümüze taşıyan bu haritada mahalleler ada ölçeğinde ele alınmıştır. Haritada, Ankaraya gelensu hatları ve bunların üzerindeki çeşmeler işlenmiştir. Ankaranın bugün artık ortada olmayan Müslüman ve Hristiyan mezarlıklarıda haritada yerlerini almıştır. Ayrıca Ankaranın bugün artık tamamen kapanmış olan dereleri Hatip Çayı, Çubuk Çayı ve İncesudereleri haritada görülmektedir. Dini yapıların dışında haritada, 2. Abdülhamit döneminde yapılan Dar-ül-muallimin, Taş Mektep,Sanayi Mektebi, İstasyon Binası, I. Büyük Millet Meclisi, II. Meclis ve Ankara Palas gibi binalar ile yeni açılan yerleşim alanları dayer almaktadır. Bu alanda imar planı tasarımı yapıldığı anlaşılmaktadır. Ankara 1916 yılında büyük bir yangın geçirmiştir. Bu yangınKalenin batısında bulunan mahalle ve Yahudi mahallesine kadar Ankara çarşısını tamamen yok etmiştir. Yok olan bu kısım haritadaHarik Mahalli olarak görülmektedir. Bu çalışmada, uzun yıllar 1924 Ankara Haritası olarak bilinen bu haritanın detaylı bir tanıtımıyapılmaya çalışılmaktadır.

Abstract

During the War of Independence, military oficers of the Department of Mapping coming from Istanbul prepared a scaled map of Ankaracity. Tis map shows the city with its entire castle, surrounding settlements, districts, and buildings. Topographically the map was preparedin 1/4000 scale in three colors and with a title and legend. It also includes direction lines and a scale sign. Te city of the 1920s was shownon the map with the districts in square scale, on which the water lines and fountains as well as the Muslim and Christian graveyards thatdo not exist today were marked. In addition, the creeks of Ankara that have now totally disappeared and Hatip Stream, Çubuk Stream,and İncesu Creeks were shown. Besides the religious buildings, the map included buildings such as Dar-ül-muallimin, built during the reignof Abdulhamit II, Taş Mektep, Sanayi Mektep, Station buildings, The First National Assembly and Second National Assembly Buildings,and Ankara Palas together with new settlements. It is understood a development plan design was in efect for this region. Tere was a hugefire that destroyed the whole town up to the district on the western side of the castle and up to the Jewish district, called Harik Mahalli atthe map, in Ankara in 1916. Tis article intends to present this map, known as the 1924 Ankara map for long years, thus fulfilling a dutytowards the city that the author has lived in for long years.