Alay Etmenin Sosyolojik Yönü: Toplumsal Denetim, Damga ve Simgesel Şiddet Bağlamında Alay Etme

The Sociological Aspect of Ridicule: Ridicule within the Context of Social Control, Stigma and Symbolic Violence

Özet

Toplumsal bir edim olarak alay etme, gündelik hayatın içinde önemli ölçüde varlığını sürdürmektedir.Alay etme ediminin toplumsal etkileşimdeki varlığı ve rolü göz önünde bulundurulduğunda, edimetoplumsal olarak atfedilen anlamlar önemli hale gelmektedir. Bu çerçevede, bu çalışma, sıklıkla mizahlaberaber gündelik hayatın parçası olabilen alay etme ediminin toplumsal yönüne odaklanmaktadır.Makalede, sosyal bilim literatüründe psikoloji ve dilbilim gibi disiplinlerce ağırlıklı olarak ele alınan alayetme edimi, gülme edimi ile ilişkili bir biçimde sosyolojik yaklaşımlar çerçevesinde, sosyolojik kavramlararasında, özellikle en fazla ilişkili olduğu varsayılan uygarlaşma, toplumsal denetim, benliğin sunumu,performanslar, damga, simgesel şiddet ve benzeri kavramlar açısından tartışılmıştır. Elias, Goffman veBourdieu’nün kuramlarının, alay etme ediminin analizi açısından, bize nasıl önemli bir kavramsal zeminoluşturdukları ortaya konmuştur.

Abstract

Ridicule as a social act continues to exist extensively in everyday life. When considering the existence and the role of ridicule in social interaction, the socially attributed meanings to the act of ridicule become crucial. Within this scope, this study focuses on the social aspect of the act of ridicule, which is predominantly associated with humour as a part of daily life. The act of ridicule as it relates to the act of laughter, dealt with predominantly by disciplines such as psychology and linguistics in social science literature, is explored in this article in terms of civilisation, social control, presentation of the self, performances, stigma, symbolic violence and similar sociological concepts, which are assumed to be the most relevant within the framework of sociological perspectives. Elias, Goffman and Bourdieu’s theories are used as an important conceptual basis for the analysis of ridicule.