Instagram’da Sosyal Kıyaslama, Benlik Saygısı ve Yaşam Doyumu İlişkisi: Fırat Üniversitesi Üzerinde Bir İnceleme

Social Comparasion, Self Esteem and Life Satisfaction on Instagram: A Review on Fırat University

Özet

Günümüzde sosyal ağ siteleri insanların yaşamlarının ayrılmaz bir parçası halinegelmiştir. Milyonlarca insan bu siteler üzerinde yer almakta her türlü duygu düşüncesiniyaşamlarını diğerleri ile paylaşabilmektedir. Bu kadar yoğun bir enformasyon akışınınsöz konusu olduğu bu siteler üzerinde kullanıcıların özellikle kimlik sunumlarınıincelemek önemlidir. Bu çalışmada, son zamanlarda dünyada olduğu gibi Türkiye’dede kullanıcı sayısı hızla artan Instagram üzerinde, kullanıcıların gerçekleştirdiklerisosyal kıyaslamalara neden olan etmenlerin ortaya çıkarılmasının yanı sıra, bu sosyalkıyaslamaların kullanıcıların benlik saygılarında ve yaşam doyumlarında ne gibietkilerinin olduğunun ortaya konması amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemini,Fırat Üniversitesi öğrencileri arasından tabakalı örneklem yöntemi ile seçilen 400öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Verilerintoplanmasında sosyal kıyaslama, benlik saygısı, yaşam doyumu ve demografiksorulardan oluşan bir ölçek kullanılmıştır.Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre Instagram üzerinde pozitif benliksunum temsilleri ile karşılaşmanın mümkün olduğu, bu benlik sunum temsillerininyukarı yönlü sosyal kıyaslamaları tetiklediği ve kişilerin benlik saygılarında ve yaşamdoyumlarında azalmalara neden olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu neden sonuçilişkisi cinsiyet değişkenine göre incelendiğinde kadınlarda daha göze çarpıyor. Ayrıcakatılımcıların Instagram üzerinde aşağı yönlü sosyal kıyaslamalardan daha fazla yukarıyönlü sosyal kıyaslamalar gerçekleştirdikleri sonucuna ulaşılmıştır. Bir diğer bulgu,gündelik yaşamlarında düşük benlik saygısına ve yaşam doyumuna sahip kişilerin,Instagram üzerinde yukarı yönlü kıyaslamalarda bulunmaya eğilimli olduklarıdır.

Abstract

Today, social media sites have become an integral part of people’s lives. Millions of people have accounts at these sites and they can share their feelings, thoughts and lives with others through these sites. It is important to examine behaviour of users on these sites where such a dense flow of information is concerned. This study on the Instagram, which has recently increased its popularity in Turkey, ın addition to revealing factors that lead to possible social comparisons of users, it is aimed to reveal effects of these social comparisons on self-esteem and life satisfaction of the users. The sample of the research consists of 400 students selected from stratified sample method among students of Fırat University. In this study, relational search model was used. In the collection of data, a questionnaire consisting of social comparison, selfesteem, life satisfaction and demographic questions were used. Also, SPSS analysis program was used for the analysis of data. According to the results obtained form the research, it is possible to encounter positive representations of the self on the Instagram. This leads to the fact that representations of selves induce upward social comparisons and make people decrease their self esteem and life satisfaction. This causal relationship is more effective in women when examined by gender. Also, on Instagram, participants make more upward social comparisons than on down-stream social comparisons. It was found that people with low self-esteem and life satisfaction in their everyday lives tend to make upward comparisons on the Instagram. Another result was that participants’ social comparisons of upward and reduced life satisfaction on Instagram did not show any significant difference even if time they spent on Instagram, their faculty and vocational college, places they live and their ages change. A significant difference, though, is seen when monthly income differs. According to this, participants with high monthly income have more self esteem reductions than those have low income.