TEFE (ÜFE) - TÜFE fiyat endeksleri arasındaki nedensellik ilişkisi: Frekans alanı yaklaşımı

Özet

Bu çalışmada enflasyonun kaynağının hangi nedene bağlı olduğunu bulmak ve ona göre politika geliştirmek için TEFE (ÜFE) ve TÜFE endeksleri arasındaki nedensellik ilişkileri araştırılmıştır. Çalışmada klasik nedensellik testlerinden farklı olarak Türkiye’de 1987:1-2008:4 döneminde ilgili değişkenler arasındaki nedensellik ilişkilerini dönemsel olarak belirlemek amacıyla frekans alanı yaklaşımı kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre ÜFE’den TÜFE’ye doğru nedensellik ilişkisi kısa dönemde ω ∈ (0.01, 0.91) frekansları arasında ya da 1987:1-1993:4 periyodunda gözükmektedir. Uzun dönemde ise nedensellik literatürle aynı yöndedir. Elde edilen bulgular değerlendirildiğinde politika yapıcılar bu iki endeksi yakından analiz ederek kısa dönemde enflasyonun maliyet artışlarından uzun dönemde ise talep koşullarından kaynaklandığını dikkate alarak politikalar geliştirmelidirler.

Abstract

In this paper causality relationships between TEFE and TUFE was analyzed to find which reason source of inflation is connected and to develop a policy. Apart from classical causality tests, frequency domain approach is used to determine causality relations periodically among related variables in Turkey between 1987:1-2008:4. According to findings, causality relationship from UFE to TUFE in short-term seems between frequencies of ω ∈ (0.01, 0.91) or 1987:1993:4. In long term, causality has same direction as in the literature. Policy makers, by analyzing index carefully, should develop policies by taking account that inflation results from cost increases in short-term and demand conditions in long-term.