Dergiler / Akademik İncelemeler Dergisi / 2016 / Cilt: 11 - Sayı: 1
Askeri Modernleşme, Askeri Disiplin ve Din: Düzenli Kitle Orduları Çağında Osmanlı Ordusu'nda Tabur İmamları
- Sayfa
- 1–33
- DOI
- —
Özet
Bu makale, 19. yüzyıl başlarından Osmanlı İmparatorluğu'nun sonuna uzanan süreçte, Osmanlı ordusundaki tabur imamlarını konu edinmektedir. Askeri modernleşme hamleleri askeri alanla din alanı ve ulema arasında bir kopuş gerçekleştirmekten ziyade, yeni bir ilişki biçimi şekillendirmiştir. Makalede askeri imamlık müessesesi, otoriter-merkeziyetçi devlet otoritesinin din alanı üzerinde kurmak istediği kontrol mekanizmasının askeri alandaki tezahürü bağlamında ele alınmaktadır. Makalede bilhassa, siyasi iktidarla ittifak halindeki din adamlarının sadece askeri modernleşme hamlelerini meşrulaştırıcı aktörler olarak kalmadıkları vurgulanarak, tabur imamlarının, modern kitle ordularının gerektirdiği askeri disiplin ve itaat anlayışının Osmanlı ordusunda pratiğe geçirilmesinde son derece kritik bir rol oynadıkları savunulmaktadır. Tabur imamlığı uygulamasının geçirdiği evrim, imamlardan beklenen vazifeler, barış ve savaş zamanı oynadıkları roller ve ordudaki gündelik hayatları arşiv kaynakları, tanıklıklar, hatıralar ve ilgili ikinci el malzemelerin ışığında analiz edilmektedir.
Abstract
This article deals with the subject-matter of battalion imams in the Ottoman army from the early 19th century through the end of the Ottoman Empire. Rather than causing a break between the military and the sphere of religion and ulema, the military modernization attempts actually shaped a new form of relationship between the two. The article focuses on the issue of military imams within the context of how the authoritarian-centralist state authority's desire to establish control over religion manifested itself in the military sphere. The article emphasizes that the role of the ulema who supported the political power was not all about legitimizing the military modernization attempts with an Islamic rhetoric; it argues that the battalion imams also played a crucial role in putting into practice the concepts of military discipline and obedience required by modern mass standing armies. In the light of archival documents, witness accounts, memoirs and relevant secondary literature, the article analyzes the evolution of the practice of employing imams in the military, the duties that were expected from them, the roles that they played during peacetimes and wartimes, and their daily lives in the army.