Dergiler / Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi / 2020 / Cilt: 4 - Sayı: 1
Yavuz Sultan Selim Farsça Divanı’nın Yeni Bir Edisyon Kritiğine Doğru:Yazmalara Genel Bir Bakış
- Sayfa
- 131–146
- DOI
- —
Özet
Birçok Osmanlı padişahı şiirde şaheser niteliğinde eserler üretmişlerdir. Ancak I. Selīm neredeyse yalnızca Farsça şiirler yazan tek padişahtır. Divanın ilk baskısı 1889 yılında İstanbul’da yayınlandı. Bu baskı tek bir el yazmasına dayanıyordu. İlk eleştirel basım 1904 yılında bir Alman İranist olan Paul Horn tarafından hazırlandı. Çalışmalarını yedi el yazmasına dayandıran Horn, bunlardan dört tanesini Avrupa kütüphanelerinden ve sadece üç tanesini Türkiye’deki kütüphanelerden temin edebildi. Birkaç yıl önce divanın yeni bir baskısını hazırlamak için bir proje başlatıldı. Çalışma, kütüphane kataloglarını taramak ve Horn tarafından bilinmeyen el yazmalarını toplamakla başladı. Araştırma, Avrupa ve Orta Doğu’daki kütüphaneleri kapsıyordu ve birçok yeni el yazması bulundu. Bu yıl baskısı planlanan yeni eleştirel basım, Horn baskısı ile 21 adedi Horn tarafından görülmemiş olan, toplam 24 adet el yazmasına dayanacaktır. El yazmalarının ondokuzu Türkiye’deki kütüphanelerden, dördü Tahran’daki kütüphanelerden, biri de İsrail’den temin edildi. Bu el yazmaları birçok yayınlanmamış şiirleri kapsamaktadır. Aşağıda yer alan makalenin amacı, Sultan Selīm’in divanının yeni eleştirel basımı için kullanılan tüm el yazmalarının ayrıntılı bir açıklamasını sunmaktır.
Abstract
Many Ottoman Sultans excelled in poetry but Selīm I was the only one who composed poetry almost exclusively in Persian. The first printed edition of the divan was published in Istanbul in 1889. This edition was based on a single manuscript. The first critical edition was prepared by a German Iranist, Paul Horn in 1904. He based his work on seven manuscripts four of which he found in European libraries. Only three came from libraries in Turkey. A couple of years ago a project was started to prepare a new edition of the divan. The work started with browsing library catalogues and collecting manuscripts that were unknown to Horn. The search included libraries in Europe and the Middle East. Many new manuscripts were found. The new critical edition that is planned to be printed this year is going to be based on Horn’s edition and 24 manuscripts 21 of which were not seen by Horn. Nineteen of the manuscripts are from libraries in Turkey, four are from libraries in Tehran and one is from Israel. These manuscript contained many unpublished poems. The aim of the present article is to give a detailed description of the contents of all the manuscripts used for the new critical edition of Sultān Selīm’s divanand gives the number of gazels, kasides, etc. contained in each volume.