DÜNYA TİCARET ÖRGÜTÜ TİCARETLE BAĞLANTILI FİKRİ MÜLKİYET ANLAŞMASI, ULUSLARARASI YATIRIM HUKUKU VE ŞİRKETLERİN İNSAN HAKLARI YÜKÜMLÜLÜKLERİ IŞIĞINDA COVID- 19 AŞI PATENTLERİNE İLİŞKİN BİR DEĞERLENDİRME

AN ANALYSIS OF THE COVID-19 VACCINES IN LIGHT OF THE WTO TRIPS AGREEMENT, INTERNATINONAL INVESTMENT LAW AND BUSINESS AND HUMAN RIGHTS

Özet

COVID-19 pandemisi, daha önce tecrübe edilmemiş bir hızla aşı çalışmalarının başladığı ve olumlu sonuçlandığı bir dönem olmuştur. Bu olumlu duruma karşın, aşı çalışmalarında başarılı olan şirketlerin üretim kapasitelerinin sınırlı oluşu, aşıya erişim konusunda gelişmiş ve gelişme kte olan ülkeler arasında derin bir adaletsizlik yaratmıştır. Çalışmamızda, sorunun çözümü için, Dünya Ticaret Örgütü’ne (DTÖ) sunulan Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet - Trade-Related Aspects of Intellectual Property Rights (TRIPS) Anlaşması’nın askıya alınması teklifi, konuya ilişkin farklı görüşlere yer verilerek irdelenmekte ve ayrıca yatırım hukuku ve şirketlerin insan hakları yükümlülükleri bağlamında da ele alınmaktadır.

Abstract

The Covid-19 pandemic brought along an unprecedent vaccine development speed and successful implementation of novel vaccines. Despite this positive situation, limitations in production capacity of companies that have successfully developed vaccines lead to inequity of access to vaccines among developed and developing countries. In this study, TRIPS waiver submitted to World Trade Organization to overcome such inequity is analyzed taking diverse approaches into consideration. The issue is also studied in the contexts of investment law and business and human right.