Dergiler / Turkish Journal of Gastroenterology / 2012 / Cilt: 23 - Sayı: 6

Measurement of the coronary flow velocity reserve in patients with non-alcoholic fatty liver disease

Alkol dışı yağlı karaciğer hastalarında koroner akım hızı rezervinin ölçümü

Sayfa
720–726
DOI
—

Özet

Giriş ve Amaç: Endotel disfonksiyonu; ateroskleroz patogenezinde erken ve geri dönüşümlü bir aşamadır. Koroner akım hızı rezervi, epikardiyal koroner arterlerin endotel fonksiyonlarını ve koroner mikrosirkülatuvar dolaşım fonksiyonlarını gösteren noninvaziv bir testtir. Bu çalışma, alkol dışı yağlı karaciğer hastalarında miyokardial mikrovasküler dolaşımı ve karotis arter intima-media kalınlığını değerlendirmek amacıyla düzenlendi. Gereç ve Yöntem: Alkol dışı yağlı karaciğer hastalığı olan 24 hasta ile sağlıklı kontrol 28 gönüllü çalışmaya alındı. Hastalar karaciğer biyopsi bulgularına göre, alkol dışı yağlı karaciğer ve alkol dışı steatohepatit hastaları olmak üzere iki gruba ayrı ldı. Koroner diastolik pik akım hızı, bazal ve dipiridamol infüzyonu sonrası (hiperemik) transtorasik Doppler ultrasonografi ile ölçüldü. Hiperemik diastolik pik akım hızının bazale oranı hesaplandı ve karotis arterlerin intima-media kalınlığı ölçüldü. Bulgular: Bazal ortalama diastolik zirve ve diastolik ortalama akım hızları alkol dışı yağlı karaciğer hastalığı olan bireylerde, sağlıklı kontrol grubu ile benzer bulundu. Ancak, hiperemik ortalama diastolik pik ve diastolik ortalama akım hızları karşılaştırıldığında, alkol dışı yağlı karaciğer hastaları grubunda sağlıklı kontrollerden daha düşük bulundu (sırasıyla p=0.005 ve p=0.002). Koroner akım hızı rezervi hastalar ve sağlıklı kontrollerde sırasıyla 1.65±0,36 ve 2.67±0.81 (p<0.001) saptandı. Koroner arter intima-media kalınlıkları ise, her iki grupta benzerdi. Alkol dışı yağlı karaciğer hastaları kendi içlerinde alkol dışı yağlı karaciğer ve alkol dışı steatohepatit olarak karşılaştırıldığında, koroner akım hızı rezervi ve karotis intima-media kalınlıkları açısından faklılıkları olmadığı görüldü. Sonuç: Çalışmamız alkol dışı yağlı karaciğer hastalığı nda önemli ölçüde bozulmuş olan koroner mikrovasküler dolaşım ve endotel disfonksiyonunu noninvaziv olarak koroner akım hızı rezervi ölçümü yoluyla gösteren ilk çalışmadır. Bozulmuş koroner akım hızı rezervi, erken evre ateroskleroz bulgusu olup, alkol dışı yağlı karaciğ er hastalığında koroner hastalığının öngörülmesinde önemli bir bulgu olabilir.

Abstract

Background/aims: Endothelial dysfunction is an early and reversible feature in the pathogenesis of atherosclerosis. Coronary flow velocity reserve is a noninvasive test showing endothelial function of epicardial coronary arteries and coronary microcirculatory function. This study was designed to evaluate the carotid intima-media thickness and myocardial microvascular circulation in patients with non-alcoholic fatty liver disease. Materials and Methods: Twenty-four patients with non-alcoholic fatty liver disease and 28 healthy subjects were studied. According to the pathology of liver biopsies, patients with non-alcoholic fatty liver disease were divided into non-alcoholic fatty liver and nonalcoholic steatohepatitis groups. Coronary diastolic peak flow velocities were measured at baseline, and then dipyridamole infusion was measured by transthoracic Doppler echocardiography. The ratio of hyperemic to baseline diastolic peak velocities was calculated and the intima- media thicknesss of the carotid arteries were measured. Results: Baseline average diastolic peak and diastolic mean flow velocities were similar between non-alcoholic fatty liver disease patients and healthy subjects. However, hyperemic average diastolic peak and diastolic mean flow velocities were significantly lower in the patient groups compared to those in the controls (p=0.005 and p=0.002). Coronary flow velocity reserve was 1.65±0.36 and 2.67±0.81 in patients and healthy subjects, respectively (p<0.001). The intima-media thickness was similar between the patients with non-alcoholic fatty liver disease and healthy subjects. The comparison of patients with non-alcoholic fatty liver and non-alcoholic steatohepatitis within the non-alcoholic fatty liver disease group with respect to coronary flow velocity reserve and intima- media thickness yielded no statistical differences. Conclusions: The present study showed that coronary flow velocity reserve, which establishes coronary microvascular and endothelial functions noninvasively, is significantly impaired in patients with non-alcoholic fatty liver disease. The impaired coronary flow velocity reserve-like early atherosclerotic changes may have value in the prediction of coronary artery disease in patients with non-alcoholic fatty liver disease.