Türk Müziği Eserlerinin Deşifre Edilmesinde Kullanılan Stratejiler

Özet

Bu araştırma ile öğrencilerin Türk Müziği eserlerini deşifre ederlerken kullandıkları stratejilerin ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Tarama modeline göre tasarlanan bu araştırmanın çalışma grubunu, ölçüt örnekleme ile seçilen 100 lisans öğrencisi oluş- turmuştur. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan ‘Türk Müziği Eserlerinin Deşifre Edilmesinde Kullanılan Stratejiler Ölçeği’ kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde SPSS 15 istatistik programı, nitel verilerin analizinde ATLAS.ti 8 programı kullanılmıştır. Araştırma sonucunda katılımcıların makamı belirlemeye yönelik dikkat stratejilerini diğer stratejilere oranla daha fazla kullandıkları, Türk Mü- ziği eserlerinin daha doğru ve müzikal şekilde seslendirilebilmesine ve daha iyi bir duyumun elde edilebilmesine yönelik stratejileri ise daha az kullandıkları ortaya çık- mıştır. Katılımcıların Türk Müziği eserlerini deşifre etmeden önce ya da deşifre eder- ken ölçekte belirtilen ifadelerin yanı sıra dinleme, o makamdaki eserleri düşünme ve seslendirme, taksim yapma, makamın karakteristik özelliklerini tespit etme, yavaş icra etme, birim zaman vurarak deşifre yapma, a hecesiyle okuma, göz deşifresi yapma, eserde kullanılan dörtlü-beşlileri tespit etme, rumuz hesaplaması yapma ve eserin bes- telendiği dönemi araştırma stratejilerini de kullandıkları ortaya çıkmıştır.

Abstract

The purpose of the study is to reveal the strategies used by students before and during deciphering of Turkish Music pieces. The study is designed according to the screening model, and the study group consists of 100 undergraduate students selected by criterion sampling method. ‘The Scale on the Strategies Used in Deciphering of Turkish Music Pieces’ prepared by the researcher and a structured written interview form was used as a data collection tool. SPSS 15 software was used for the analysis of quantitative data, and ATLAS.ti8 software for the anal- ysis of qualitative data. The study revealed that the participants used attention strategies much more in comparison with other strategies, and made less use of the strategies aimed at performing Turkish Music pieces more accurately and musically, and achieving a better sound. It was found out that the participants used, in addition to the statements indicated in the scale, the following strategies: listening, thinking and practicing pieces in the same maqam, practicing taksims, identifying characteristic features of the maqam, practicing slowly, deciphering by counting individual units of time, singing by the vocable a, deciphering by sight-reading, counting by interval and researching the time period in which the piece was composed.