Dergiler / Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi / 2019 / Sayı: 33
Sağlık Haberlerinde Risk Söylemi
- Sayı
- 2019 · Sayı: 33
- Sayfa
- 38–62
- DOI
- —
Özet
Hayatta kalmak ve bununla ilişkili olarak da güvenlik ve risk insanlık tarihi boyunca en temel konulardan olmuştur. Algıladığımız haliyle modern riskin ortaya çıkışı, modernliğin ortaya çıkışı ile paraleldir. Hem modernliği hem de modernliğin risklerini yaygınlaştıran ise sanat, felsefe ve kitle iletişim araçları gibi üst yapılardır. Bu çalışmada sağlık ile ilgili haberlerdeki risk söylemi incelenmektedir. Bulaşıcı ve ölümcül hastalıklarla, kürtajla, çocukların cinsel istismarıyla ve otizmle ilgili haberler, çeşitli hastalıklara karşı önleyici tavsiyeler veren ve hastalıkların nedenlerini ya da ne yapılması gerektiğini söyleyen haberler, gömülü anlamları açığa çıkarabilmek için eleştirel söylem analizi yöntemi ile incelenmiştir. Hem geleneksel gazeteciliğin haberleri hem de yurttaş gazeteciliğinin haberlerinin incelendiği çalışmada, risk söylemi açısından yurttaş gazeteciliğinin anlamlı bir farklılık ortaya koymadığı anlaşılmıştır. Ayrıca, sağlık haberlerinde söz edilen riskin, belli davranışları yaptırmak için ya da belli ürünleri tüketmek içinbir aracı olduğu görülmüştür. Sağlık haberlerinin iktidar politikasına, iktidarı eleştiren görüşlere, ataerkil düzeneya da mevcut toplumsal söyleme karşıt görüşe, milli birlik ve beraberliğe dayalı görüşlere ya da ilaç şirketlerine hizmet eder bir tutuma sahip olduğu anlaşılmıştır.
Abstract
Survival, safety, and risk have been the most fundamental issues throughout human history. The emergence of modern risk, as we perceive it, is parallel to the emergence of modernity. The ones that promote modernity and modern risks are the superstructures such as art, philosophy and mass media. This study examines the risk discourse in health news stories. News items about infectious and deadly diseases, abortion, children's sexual abuse, and autism, reports about preventive measures against various diseases, the reasons of diseases or news about the things that need to be done were analyzed by critical discourse analysis method. In the study, in which both the news of traditional journalism and the news of citizen journalism are analyzed, it was understood that citizen journalism did not present a meaningful difference in terms of risk discourse. In addition, the risk discourse in health-related news stories has been seen as a tool to perform certain behaviors or to consume certain products. It has been understood that the health-related news stories serve for; government policy, dissenter opinion, patriarchal structure or views against current social discourses, views based on national unity and cohesion, or an attitude that serves for pharmaceutical companies.