DİL-MİLLET İLİŞKİSİ BAĞLAMINDA TÜRKÇEYİ BİLGİDEN BİLİNCE KONU EDİNEN ŞİİRLER

Poems Of Knowledge And Consciousness Of Turkish Language Within the Context of Language and Nation Relationship

Özet

TDil, insanlar arasında anlaşmayı sağlayan en gelişkin vasıtaların başında yer alır.Birey-toplum-evren arasında bir köprü vazifesini üstlenen dilin yeryüzündeki faaliyet alanı,ilk insanla birlikte kurulmuştur. Tarih boyunca milletlerin devamlılığını sağlayan en temelkültürel miras, dil olmuştur. Türkçe, dünya dilleri arasında üstün ifade kudretini gösterenyazılı belgeleriyle tarihsel varlığını kanıtlamış bir dildir. Ait olduğu toplumun kültür, sanatve medeniyetinin; inanç ve düşünce dünyası içindeki yaşayışının ifade vasıtası olmuş; Türktoplumunun insana, eşya ve evrene bakış açısını aksettiren tarihsel kaynaklar vücudagetirmiştir. Son on asırlık tarihî gelişim seyri içinde baskın dillerin etkisinde yaşadığı büyükbadireleri önemli ölçüde atlatan Türkçe, her geçen dönem tekâmülünü daha dasağlamlaştırmayı başarabilmiş kurumsal bir dildir.Yeni Türk edebiyatı içinde Türk dilinin zenginlik, güzellik ve inceliklerini; ses, şekil vemusiki ile ilişkisi bağlamında ahengini ve ifade estetiğini eserlerinin konusu haline getiren;Türkçeyi millî duygularla sevmenin, her yönüyle koruyarak kullanmanın önemini belirtenTürkçe sevdalısı şairler, dil bayrağını şiirlerinin burçlarında dalgalandırmışlardır. MehmetEmin Yurdakul, Ziya Gökalp, Kâzım Nâmi Duru, Ziya Osman Saba, Rıfat Ilgaz, BedriRahmi Eyüboğlu, Fazıl Hüsnü Dağlarca, Ali Yüce, Cemal Süreya ve Mehmet KıyatTürkçeye şiirleriyle övgü yağdıran şairlerdendir.Bu çalışma, genel olarak Türkçeye övgü dolu şiirleriyle seslenen şairlerin dile verdikleri öneme,şiir yoluyla dil bilincini oluşturma, dili sevdirme ve ona sahip çıkma yolundaki çabalarınaayna tutmayı amaçlamaktadır. Çalışmada Fazıl Hüsnü Dağlarca’nın Türkçe içinkanatlanan “Türkçe Katında Yaşamak” adlı şiiri, okura vermeye çalıştığı dil bilinciaçısından ağırlıklı olarak değerlendirilmiştir.

Abstract

In Modern Turkish Literature, expressing the importance of loving Turkish language with the nationalistic feelings, protecting it with all aspects and using it as a symbol of nationality, Turkish poets, Turkish language lovers, who write poems with a theme on the richness, the beauty and the elegance of Turkish language and its rhythm in terms of sounds, forms and musicality as well as its aesthethics of expressions appreaciated Turkish language – waved the flag of language-in their poems. Mehmet Emin Yurdakul, Ziya Gökalp, Kâzım Nâmi Duru, Ziya Osman Saba, Rıfat Ilgaz, Bedri Rahmi Eyüboğlu, Fazıl Hüsnü Dağlarca, Ali Yüce, Cemal Süreya ve Mehmet Kıyat are the poets who intensely praised Turkish language with their poems. This study aims to mirror the importance given to Turkish language by Turkish poets and their efforts to raise conciousness of Turkish nationality and to ingratiate and to protect Turkish language through their poems. In the paper, the poem “Türkçe Katında Yaşamak” (“To live at Turkish level”) is predominantly resolved in terms of language conciousness it strives to give.