Relationship of Bone Densitometry and Bone Resorption Markers With Menopausal Type and Duration

Cerrahi ve Doÿal Menopozlu Kadınlarda Kemik Dansitometri ve Kemik Yıkım Marker Düzeylerinin Menopoz Tipi Ve Süresi ile ilişkisi

Nermin AKDEMİR,CEMİL BİLİR,Hakan CİNEMRE,Muhittin PEKUZ,Feyzi GÖKOSMANOĞLU

Özet

Amaç: Kadınlarda menopoz yaşı ile kemik mineral yoğunluğu arasında pozitif bir ilişki mevcut olup menopoz sonrası erken dönemde hızlı bir şekilde kemik kaybı gerçekleşmektedir. Azalmış kemik yoğunluğu sonrası ortaya çıkan osteoporoz postmenopozal kadınların %30'unu etkileyerek 50 yaşındaki bir kadında %40 kırık riskine yol açmaktadır. Yöntem ve Gereçler: Çalışmamızda Kadın doğum polikliniğimize başvuran 102 postmenopozal ve kontrol grubunu oluşturan 48 premenopozal, toplam 150 hastanın serum ostekalsin ve idrar deoksipridinolin düzeylerine bakıldı. Post menopozal hastaların Kemik dansitometrileri ölçüldü. Çalışmaya alınan postmenopozal hastalar menopoz sürelerine göre 5 yıldan az, 5-9 yıl, 10-19 yıl ve 20 yıl üzeri olacak şekilde 4 gruba ayrıldı.Bulgular: Çalışmaya alınan toplam 150 hastanın 48'i premenopozal olup yaş ortalamaları 47.7 (SD 3.7) , kalan 102 postmenopozal hasta ise 56,5 (SD 6.8) yaşındaydı. Postmenopozal 102 hastanın 34 'ü cerrahi menopoz olup bilateral ooferektomi + histerektomili, 68 hasta ise normal menopozlu hastaydı. Cerrahi menopozla doğal menopozlu kadınlarda kemik turnover markerları arasında anlamlı ilişki saptanmadı.Sonuç: Cerrahi menopozla normal menopozlu hastalar arasında istatiksel olarak anlamlı fark olmasa da kemik mineral yoğunlukları cerrahi menopozlularda daha düşük seyretmekte ve bu fark 20 yıldan sonra eşitlenmektedir. Kemik yıkım ürünleri cerrahi sonrası <5 yıl olan grupta yüksek olup sonraki dönemlerde bu fark ortadan kalkmaktadır. Sonuç olarak histerektomi yapılırken overlerin çıkarılması diğer toplumlarda yapılan çalışmaların çoğuna benzer şekilde bizim hasta populasyonumuzda da osteoporoz üzerine olumsuz bir risk katmamaktadır. Uzun dönem takibinde cerrahi menopozla normal menopoz arasında kemik yıkım ürünleri ve kemik mineral yoğunluğu açısından anlamlı fark yoktur.

Abstract

Objective: Menopause age and bone mineral density are positively related and there is a rapid bone loss in the early postmenopausal period. A ratio of 30% of post-menopausal women are affected from osteoporosis developing due to bone loss and this causes 40% risk of fracture in a 50- year old woman. Materials and Methods: In this sudy, serum osteocalcin and urine deoxypridinoline levels were analyzed in 102 postmenapausal and 48 healthy premenopausal controls who presented to gynecology outpatient clinic. Bone densitometry was obtained from all postmenopausal women. Postmenopausal patients were further divided into four groups according to time since menopause: <5 years, 5-9 years, 10-19 years and >20 years.Results: Mean (SD) age in 48 premenopausal women was 47.7 (3.7) while it was 56.5 (6.8) in 102 post-menopausal women. 34 out of 102 post-menopausal women had surgical menopause due to bilateral oopheroctomy+hysterectomy while the remaining had natural menopause. No significant difference was found in bone-turnover markers between women with surgical and natural menopause.Conclusion: Although there was not a statistically significant difference between bone-turnover markers, bone mineral density stays lower in surgical menopausal patients and this difference disappear only after about 20 years. Also bone turnover markers are usually high up to five years after surgical menopause and return to normal levels after then. Thus, our study suggested that oopheroctomy does not cause additional risk to hysterectomy. We also suggest that there is not a longterm relationship between serum bone turnover markers or bone density and the etiology of menopause.