ADLİ TIP BİLİMİ AÇISINDAN "TIBBİ UYGULAMA HATALARI" DAVALARINA YAKLAŞIM

Özet

Malpraktis sağlık hizmetlerinin sunulması sırasında kusurlu hareket edilmesi sonucu ortaya çıkan olaylardır. Tıp uygulamaları içerisinde, yapılan hataların tümü tıbbi uygulama hatası olmadığı gibi tıbbi uygulama hatalarının tümü de zararla ve dolayısıyla hukuki bir süreçle sonuçlanmamaktadır. Tedavi sürecinde gelişen zarar hem komplikasyon, hem de tıbbi uygulama hatası sonucunda ortaya çıkabilir. Bu çalışma ile Türkiye'de tıbbi uygulama hatası iddiası ile mahkemelere yansımış tartışmalı olguların Adli Tıp Genel Kurulu tarafından düzenlenmiş raporlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda Genel Kurulca değerlendirilen 330 olgunun %33.3'ünde "tıbbi uygulama hatası" olduğu tespit edildiği saptanmıştır. Bunlar kendi içinde değerlendirildiğinde %14.2'sini yanlış yada eksik tedavi ve ameliyatın yapılması, tedavide yanlış ilaç kullanılması, gerekli tetkik yapılarak doğru tanı konulmasında geç kalınması, yapılan işlemlerin tıp kurallarına uygun olmadığı ve yapılan eylem ile kişide gelişen zarar arasında illiyetin olduğu tedavi hataları oluştururken, %9.7'sini tanı konulamaması, hatalı tanı, konsültasyon istenmemesi, bir üst merkeze sevk edilmemesi, postop gelişen komplikasyonu zamanında tanımayarak müdahale edilmemesi gibi tanı hataları, %8.8'sini gereken özen ve dikkatin gösterilmediği, postop gerekli takibin yapılmadığı, gerekli bilgilendirmenin yapılmadığı, hasta için çağrıldığı halde göreve gelmediği, uygun olmayan şartlarda müdahale edildiği özen eksiklikleri, %0.3'ünü meslekte acemiliğin neden olduğu hatalar, %0.3'ünü sağlık sistemindeki aksaklıklar nedeniyle idarenin hatasının olduğu görüldü. Tıbbi uygulama hatalarının kontrol altına alınabilmesi için bu hataların iyi analiz edilmesi çok değerlidir. Hataların sağlık hizmetinin hangi aşamasında, hangi basamakta kimler tarafından yapıldığının araştırılması, sağlık hizmeti esnasında yapılan tüm tetkik ve tedavilerin, takiplerin düzenli ve doğru tutulması hem mesleki hem de adli tıbbi uygulamaların standardize edilmesi için önemli bir referans oluşturacaktır.

Abstract

Malpractice cases are events resulting from faulty actions while providing healthcare services. Among medical practices neither all failures are considered as medical malpractice nor do all medical malpractice cases result in harm. Harm occurring during treatment may either develop due a complication or medical malpractice. This study aims to evaluate controversial reports prepared by the Forensic Medicine General Assembly for cases referred to courts with medical malpractice claims. In 49.5% of the cases evaluated and concluded in the General Assembly (n=330); no failures were attributed to health system and healthcare professionals. In 17.3% of the cases medical malpractice was linked with some of the healthcare professionals involved, some were not considered as medical malpractice and some could not be evaluated due to incomplete documentation. Proper analysis of medical malpractice cases is very important in the management of medical malpractice. It must be investigated on which level of healthcare services and by whom these failures were caused and all tests and treatments as well as follow-ups must be archived regularly and accurately in order to provide a significant reference for the standardization of professional as well as medico-legal procedures.