Oyun hakkının uzağında yaşamak: Türkiye'de içgöç ve çocuk emeği

Özet

Küreselleşme süreciyle birlikte tüm dünyada ekonomik ve toplumsal yaşamda etkisini hissettiren enformelleşme süreci, yeni dönemin kurallarını güvencesizlik ve esneklik kavramları çerçevesinde inşa etmiştir. Enformelleşme sürecinin etkisi az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde yaşayan dezavantajlı kesimlerin aleyhine işlemektedir. Yoksulluktan kurtulmak için enformelin içinde çözümler üretmek zorunda kalan yoksul ailelerin, yoksullukla mücadele stratejisi olarak başvurdukları çocuk emeği, çocuklar için farklı istismar biçimlerini beraberinde getirmektedir. Çocuğun çalışması ise, eğitim, sağlıklı bir çevrede büyüme, yeterli düzeyde beslenme gibi en temel haklarından çoğu zaman mahrum kalmasına neden olmaktadır. Bu çalışma, İstanbul tarihi kent merkezinde yer alan Eminönü-Süleymaniye Bölgesinde, tamamı bekâr odalarında kalan ve çoğunluğu hane üyeleri ile birlikte yine bu bölgede istihdama katılan göçmen çocuk işçiler ile yapılan alan araştırması niteliğindedir. 20 çocuk işçi ile derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler kategorik içerik analizi yöntemi ile değerlendirilerek çocuk işçiliğinin İstanbul kent merkezindeki görünümleri ve Türkiyedeki iç göç, yoksulluk ve istihdam ilişkisi saptanmaya çalışılmıştır.

Abstract

As a zeitgeist of the current globalization trend, informalization process, which effects on economic and social life of the world, have constructed new rules shaped by surrounding with two notions, insecurity and flexibility. Penetration of the informalization process works against disadvantaged groups, particularly in developing or underdeveloped countries. Child labour as a strategy, which was applied for escaping from poverty by poor families who have to produce a solution to their own poverty in informal, bring along a various forms of abuses for the children. Entering labour force of a child causes violence against basic human rights of the children such as education, growing in healthy environment, and the intake of healthy nutrition. Therefore, the current field study have focused on the immigrant children who not only entering the labour force with their house hold members but also living with them in the bachelor rooms at Eminönü-Süleymaniye district in which situated at the historical city centre of İstanbul. The data was recruited from 20 child employees in that district by using deep interview technique. Categorical Content Analysis was conducted to be able to evaluate data in terms of both phenomena of child labour in the city centre of İstanbul and the relationship among internal migration, poverty, and employment.