Hisse Senedi Seçim Kararı Vermede Etkili Olan Bireysel Yatırımcı Davranışları: BIST Örneği

Özet

Bu çalışma Borsa İstanbul’da işlem yapan bireysel yatırımcıların hisse senedi seçimkararı verirken önemli gördükleri temel faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Buamacı gerçekleştirmek üzere bütünleşik bir DEMATEL ve ANP yönteminin kullanıldığıçalışmada, verilerin toplanması 5’li Likert ölçeğine uygun bir anketin hazırlanması ilesağlanmıştır. Toplamda 21 alt faktörün yer aldığı anket; muhasebe verileri, tavsiyeler,kişisel finansal ihtiyaçlar, firmaya özgü bilgiler ve diğer faktörler olmak üzere 5 ana grubaayrılmıştır. Çalışma sonuçları, Borsa İstanbul’da işlem yapan bireysel hisse senediyatırımcıları için önem sıralamasına göre; aracı kurum tavsiyesi, yüksek getiri için riskalmaya istekli olmak, hızlıca zengin olmak, arkadaş ve aile tavsiyesi, hissedarlarınçoğunluğunun fikirleri ve çeşitlendirme ihtiyacı şeklinde sıralanan 6 faktörün oldukçaönemli olduğunu ortaya koymuştur. Diğer taraftan şirket performansının tüm piyasaperformansına duyarlılığı, büyük piyasaların endekslerinde yaşanan dalgalanma vegelişmeler ile hisse senetlerinin uygun fiyatlı olması şeklindeki 3 faktörün ise yatırımcılartarafından en az önem verilen faktörler olduğu tespit edilmiştir.

Abstract

The study seeks to determine the main factors influencing stock selection decisions of individual investors in Borsa İstanbul (BİST). To achieve this objective, an integrated Decision Making Trial and Evaluation Laboratory (DEMATEL) and Analytic Network Process (ANP) method was used and a five-point Likert scale survey questionnaire was designed. The questionnaire included twenty one factors that belong to five categories, namely, accounting information; recommendations; personal financial needs, firm specific attributes and other factors. The results show that there are six most important factors affecting the stock selection decisions of individual investors at the BIST which are brokerage house recommendations, willingness of taking risk for high returns, get rich quick, opinions of the firm’s majority stockholders, suggestions from friends and family and diversification needs. On the other hand, three factors were found to be the least influencing factors on individual investors’ stock selection decisions. The least influencing factors in order of importance were sensitivity of firm performance to overall market performance, fluctuations/developments in the indices of the major markets, affordable share price.