Nicel bilimsel bulgulara ait genellenebilirliğin Jackknife yöntemi ile incelenmesi: Uygulamalı bir çalışma

The examining of generalization quantitative scientific findings by using the Jackknife method: An application

Özet

Genellenebilme özelliğine sahip olamayan bulgular, örneğe özel olup evrene yansıtılamamaktadır. Sayıca az olan örneklemlerden hesaplanan istatistikler yardımı ile tahminlenen parametreler, genellenebilme açısından şüphe uyandırabilmektedir. Örneklemin sayıca doyurucu olmadığı, sınırlı veri setlerinden elde edilmiş bulgulara ait güvenilirlik ve genellenebilirlik, şüpheci bir yaklaşımla sorgulanmayı gerektirir. Neden-sonuç temelli çalışmalar için cevap değişkeni üzerinde etkisi incelenen açıklayıcı değişkenlere ait parametrelerin kararlılığı ve genellenebilirliği bazı istatistik yöntemler ile incelenebilmektedir. Alanyazında bu yöntemlere yeniden örnekleme ya da "iç kopyalama" adı verilmektedir. Sözü geçen bu yöntemlerden biri de Jackknife'dır. Bu çalışmada, Jackknife parametre tahminleyicisinin özellikleri ele alınmış ve örnek teşkil etmesi açısından da uygulaması bir veri seti üzerinden adım adım gösterilmiştir. Veri seti, Melbourne Karar Verme Ölçeği (MKVÖ)'nden 18 birey üzerinden elde edilmiştir. Jackknife uygulamasının amacına hizmet edebilmesi için örneklem "özellikle" sayıca az tutulmuştur. MKVÖ, bireylerin karar vermedeki “öz saygı” durumlarını ölçmek üzere kullanılmıştır. Bireylerin ölçekten almış oldukları puanlar cevap değişkeni olmak üzere, bireylerin akademik ortalamaları, kardeş sayıları ve ekonomik gelir değişkenleri de modelde açıklayıcı değişken olarak tanımlanmıştır. Regresyon analizinde bireylerin "akademik ortalama" açıklayıcı değişkeni, öz saygı cevap değişkeni üzerine manidar düzeyde etkili bulunmuştur. Diğer bağımsız değişkenlerin manidar düzeyde cevap değişkeni üzerine etkili olmadığı tespit edilmiştir. Etkisi anlamlı bulunan akademik ortalama değişkeninin Jackknife parametre tahminleyicisinin güven sınırları içerisinde yer aldığı görülmüştür. Jackknife, bu değişkenin evrene genellenebileceği sonucuna ulaşmıştır.

Abstract

The outcomes which cannot be generalized are specific for a sample but are unable to be refl ected to the rest of the population. The parameters that are reached at the end of the statistics that are scarce in sample arise doubts in the aspect of generalization. In these cases, parameter estimation may not be very stable and outlier values can produce false outcomes in the model. The situation that there is sample size is not adequate enough in numbers, reliability and generalizations that are reached at the end of restricted sets of data necessitate questioning with a dubious approach. Some statistical methods test the confidence intervals of the parameter values of the samples and the generalization of the parameter estimation values of the samples. Th ese methods are known as "resampling" or "domestic-self copying." Jackknife is one of these methods. The sample in this study is composed of 18 students. The status of the "self-respect" of individuals in making decisions has been tried to be determined for the sample by the application of the Melbourne Decision-making Scale I. In this research, the dependent variable was determined to be the total item score related to the self-respect manners of individuals whereas independent variables were determined to be the academic success averages of the students (acdave), the financial income of their families (economy) and the number of siblings (sibling) they have. It has been seen that the academic success independent variable has a considerable eff ect at a significance level of .05 on the dependent variable of self-respect dependence of decision making (p < .05) and Jackknife has confirmed this generalization.