THE NOTION OF CORPORATE GOVERNANCE AND COMPARISON OF THE US, UK AND GERMAN CORPORATE GOVERNANCE MODELS

Şirket Yönetimi Kavramı ile Amerikan, İngiliz ve Alman Şirket Yönetim Modellerin Bir Karşılaştırması

Özet

Dünyada birçok farklı şirket yönetimi modeli bulunmaktadır. Ülkelerin büyük çoğunluğu kendi özel şartlarına bağlı olan ve diğerlerinden farklılık gösteren bir model yönetimini benimsemişlerdir. Bu yönetim modelleri genel olarak iki kategori içinde sınıflandırılabilirler. Bunlardan ilki; İngiltere ve Amerikada uygulanan hissedarlık sistemi, diğeri ise; Japonya ile birçok Latin ülkesi ve Kıta Avrupasında görülen paydaşlık sistemidir. Amerikan şirketleri geleneksel olarak hissedarlık modelini benimsemişlerdir. Burada, hissedar ya da ortaklar şirketi kontrol edecek yönetim kurulunu seçmektedirler. Bu yöneticilerin başlıca görevi; hissedarların menfaatlerini en iyi şekilde temsil etmek, zenginliklerini arttırmaktır. İngiliz şirket yönetimi ve hukukunun kökleri ise bireyselcilik felsefesi ve sözleşme serbestisine dayanmaktadır. Bu durum, İngiliz kolonilerini de kapsayan ve birçok sistemi etkileyen geleneksel bir modelin ortaya çıkmasına yol açmıştır. İngiltere şu anda hissedarlar için hesap verilebilirliği güvence altına almakta kullanılan bağımsız yönetici ve denetçilerle tek kademeli yönetim modelini kullanmaktadır. Buna karşılık Almanya, kendi şirket yönetim sistemini oluşturmak için paydaşlık modelini kabul etmiştir. Bu nedenledir ki, bu modelin odağı yalnızca hissedarların korunmasıyla sınırlı değildir.

Abstract

There are many different models of corporate governance around the world. Most countries adopt one of a set of models, each of which differs depending on the specific conditions in which the state itself operates. These models can be broadly classed in two categories: the shareholder system, as practised by the United Kingdom and the United States; the stakeholder system as used by the Japanese and most Latin and Continental European countries. Historically, US companies have always followed the shareholder model. Here, shareholders elect a management board to control the company. These directors are tasked with the primary role of representing the best interests of their shareholders, namely, by increasing their wealth. The roots of the UK corporate system and law are based on the philosophy of individualism and freedom of contract; this gave rise to a traditional model which has influenced many systems, including the British colonies. The UK currently uses a one-tier board structure, with elected non-executive directors and independent auditors used as a safeguard of accountability for shareholders. Germany has adopted the stakeholder model to form its corporate governance system, and its focus is thus no limited solely to the protection of shareholders.