Ana Ürün Olarak Yetiştirilen Bazı Soya Fasulyesi (Glycine max. (L.) Merrill) Çeşitlerinin Önemli Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi

Determination of Important Quality Properties of Some Soybean (Glycine max. (L.) Merrill) Varieties Grown as Main Products

Özet

Bu araştırma, Kahramanmaraş şartlarında ana ürün olarakyetiştirilen 12 soya fasulyesi (Glycine max (L.) Merrill) çeşidindekalite özelliklerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. ÇalışmaKahramanmaraş Doğu Akdeniz Geçit Kuşağı Tarımsal AraştırmaEnstitüsü deneme arazisinde 2016 yılında yürütülmüştür. Denemedemateryal olarak Arısoy, Atakişi, Ataem, Bravo, Cinsoy, Çetinbey, May5312, May 5414, Nova, SA 88, Türksoy ve Umut soya fasulyesiçeşitleri kullanılmıştır. Denemede yağ oranı, miristik asit oranı,palmitik asit oranı, palmiteloik asit oranı, heptadekanoik asit oranı,stearik asit oranı, oleik asit oranı, linoleik asit oranı, linolenik asitoranı, araşidik asit oranı, behenik asit oranı ve lignoserik asit oranı,yağ stabilite değerlerinden oleik asit/linoleik asit oranı, iyodin değeri,dane verimi ve yüz dane ağırlığı incelenmiştir. Çalışma sonucunda,soya fasulyesi çeşitlerinde yağ oranı, oleik asit, linoleik asit, linolenikasit ve tohum verimi gibi incelenen bazı önemli özelliklere aitdeğerlerin sırasıyla, %18.003 - 23.303, %22.115 - 26.254, %51.240 -55.505, %6.534 - 7.560 ve 1705 - 3285 kg ha-1 arasında değiştiğisaptanmıştır. Çeşitler arasındaki farklılıkların incelenen tümözellikler için çok önemli olduğu bulunmuştur. Yağ oranı (%23.303) enyüksek bulunan Ataem çeşidinde palmiteloik asit (%0.088), oleik asit(%26.254), araşidik asit (%0.186) ve O/L değeri (%0.513) en yüksekbulunurken, stearik asit (4.306) ve behenik asit (%0.353) bakımındanise çeşitler arasında ikinci sırada yer almıştır. Çalışma sonucundaMayıs 5414 çeşidinde dane verimi (3145 kg ha-1), heptadekanoik asit(%0.086), linoleik asit (%55.505) ve iyot değeri (115.16) en yüksek ikenTU 88 çeşidinde miristik asit (%0.067), palmitik asit (%11.026) vebehenik asit (%0.355) en yüksek bulunmuştur.

Abstract

This research was conducted to determine the quality characteristics of 12 soybean (Glycine max (L.) Merrill) cultivars grown as the main product in Kahramanmaraş ecological conditions. The study was carried out in 2016 at the Kahramanmaraş Eastern Mediterranean Gateway Agricultural Research Institute trial site. In the experiment, Arısoy, Atakişi, Ataem, Bravo, Cinsoy, Çetinbey, May 5312, May 5414, Nova, SA 88, Türksoy and Umut soybean varieties were studied. Oil ratio, myristic acid, palmitic acid, palmiteloic acid, heptadecanoic acid, stearic acid, oleic acid, linoleic acid, linolenic acid, arachidic acid, behenic acid and lignoceric acid ratio, oleic acid/linoleic acid ratio; one of the oil stability criteria, iodine value, grain yield and hundred seed weight were investigated. As a result of the study, the values of some important properties examined in soybean varieties such as oil content, oleic acid, linoleic acid, linoleic acid, and seed yield, were varied between 18.003 - 23.303%, 22.115 - 26.254%, 51.240 - 55.505%, 6.534 - 7.560% and 1705 - 3285 kg ha-1, respectively. Important differences between varieties were found for all the characteristics studied. In the variety of Ataem, which had the highest oil rate (23.30%), palmitoleic acid (0.088%), oleic acid (26.254%), arachidic acid (0.186%) and O/L value (0.513%) were highest, while in terms of stearic acid (4,306) and behenic acid (0.353%), it was as ranked second among varieties. As a result of the study, grain yield (3145 kg ha-1), heptadecanoic acid (% 0.086), linoleic acid(% 55.505) and iodine value (115.16) were the highest for May 5414 cultivar, while, myristic acid(% 0.067), palmitic acid(% 11.026) and behenic acid (% 0.355) were the highest in cultivar TU 88.