Determination of Coefficients and Biomass Potential for Pruning Residuals in Some Olive Varieties

Zeytin Ağacı Budama Artık Potansiyelinin Hesaplanmasına Yönelik Katsayının Belirlenmesi

GIYASETTİN ÇİÇEK,Sarp Korkut SÜMER,Cem Ömer EGESEL,Sait Muharrem SAY,ARDA AYDIN

Özet

As a result of pruning operations in olive orchards, large amounts ofbiomass material are produced every year. In this study, it was aimedto determine the pruning residual coefficients in olive varieties grownin Southern Marmara Region of Turkey. Amount of pruning residualsand its energy potential due to olive cultivation of the region wasdetermined.. The coefficients were compared with the values obtainedfrom different countries. Possible uses of the residual biomass werealso investigated. The study material consisted of young (0-25 years),full-yield (25-50 years) and old (over 50 years) trees of Ayvalık, Gemlikand Domat, widely grown olive varieties in the Southern MarmaraRegion. The experiment used a randomized plot design sampling 5trees for each age and variety. The average coefficients ofdetermination for pruning residues were calculated as 33.62 kg tree1year-1 and 5668.63 kg ha-1year-1. Energy potential from pruningresidues were determined to be 5.16 PJ for Southern MarmaraDevelopment Region.

Abstract

Zeytin bahçelerinde budama işlemleri sonucu her yıl büyük miktarlarda biyokütle materyali ortaya çıkmaktadır. Bu araştırmada, Türkiye’de Güney Marmara Kalkınma Bölgesi kapsamında yetiştirilen zeytin çeşitlerinde, budama artık katsayılarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada çeşitlere yönelik budama kütle miktarları dikkate alınarak belirlenen katsayılar ile bölgenin zeytin tarımı kaynaklı budama artık ve enerji potansiyeli de belirlenmiştir. Biyokütleye konu olan söz konusu artıkların değerlendirilme olanakları araştırılmış, araştırma sonucunda elde edilen katsayılar farklı ülkelerde ve bölgelerde elde edilen değerlerle karşılaştırılmıştır. Araştırmada Güney Marmara Kalkınma Bölgesi’nde yaygın olarak yetiştirilen Ayvalık, Gemlik ve Domat zeytin çeşitlerinde, gençlik devresinde (0-25 yıl), verim devresinde (25-50 yıl) ve yaşlılık devresinde (50 yıl üstü) olan bahçelerde tesadüf parselleri deneme desenine göre belirlenmiş 5’er ağaçta budama yapılmıştır. Yapılan çalışmalar sonucunda ağaç başına budama katsayısı 33.62 kg ağaç-1yıl-1, alan bazlı budama katsayısı 5668.63 kg ha-1yıl-1 bulunmuştur. Bu değerden yararlanarak zeytinliklerin birim alanının 50711.18 MJ ha-1yıl-1, Güney Marmara Kalkınma Bölgesi’nin ise 5.16 PJ budama artığı kaynaklı enerji potansiyeline sahip olduğu belirlenmiştir.