Tendürek Sönmüş Yanardağının Florotoksik Kaynak Suları Örneğinde Doğal Florozisin Çiftlik Hayvanı Kemiklerinin Flor Düzeyleri Üzerine Etkisi

The Effect of Natural Fluorosis on The Fluoride Levels of Farm Animal Bones in the Model of Fluorotoxic Spring Waters of Tendürek Extinct Volcano

Özet

Bazı volkanik arazilerden çıkan kaynak sularında Flor düzeyinin yüksek olduğu ve bu suların Flor toksikasyonuna neden olduğu bilinmektedir. Doğubayazıt’ta Tendürek yanar dağının eteklerinden çıkan bazı kaynak sularında yüksek miktarda, Iğdır ve Kapadokya volkanik arazilerinde ise normal düzeyde Flor olduğu bilimsel çalışmalarla ortaya konmuştur. Bu araştırmada ise söz konusu bölgelerde bulunan kanyak sularının içme suyu olarak verildiği çiftlik hayvanlarının kemik Flor düzeylerini ne şekilde etkilediği karşılaştırmalı olarak ortaya kondu. Kemik, su ve idrar örneklerindeki Flor analizleri iyon ayrımı yapabilen elektrot (ISE) kurulu iyon metre yardımıyla yapıldı. Çiftlik hayvanlarının idrar ve kemik flor düzeyleri su örneklerine benzer bir seyir izledi. Doğubayazıt kemik ve idrar örneklerinin flor seviyeleri, Iğdır ve Kapadokya bölgelerine göre anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edildi. Kemik Flor analiz sonuçlarını dış bakı kemik ve diş muayene bulguları da destekledi. Bu araştırmada analizi yapılan su, idrar ve kemik Flor düzeyleri arasında kuvvetli ilişkinin varlığı belirlendi. Flor düzeyi bakımından içme suyunun idrar ve kemik üzerinde çok kuvvetli etkiye sahip olduğu tespit edildi. Sonuç olarak, Doğubayazıt’ta Tendürek dağından köken alan Flor düzeyi yüksek suları içen çiftlik hayvanlarının kemiklerindeki Flor düzeyleri normalden yüksek tespit edildi. Bu durum içme suyu yolu ile şekillenen doğal Flor toksikasyonunun kemikler üzerinde Flor birikimine neden olduğunun kanıtı olarak değerlendirilebilir.

Abstract

It is known that the level of Fluoride in the spring waters from some volcanic lands is high and these waters cause Fluoride toxicity. Scientific studies have shown that in Doğubayazıt there is high amount of fluoride in some spring waters originating from the foothills of Tendürek volcano and normal level in Iğdır and Cappadocia volcanic lands. In this study, it was revealed comparatively how the spring waters in these regions affect the bone Fluoride levels of farm animals that are given as drinking water. Fluoride analyses in bone, water and urine samples were performed by means of an ion meter equipped with an iron selective electrode (ISE). The urine and bone fluoride levels of farm animals followed a similar course to water samples. Fluoride levels in bone and urine samples of Doğubayazıt were detected to be significantly higher in compared to Igdır and Cappadocia regions. Bone Fluoride analysis results were also supported by external bone and dental examination findings. The presence of a strong relationship between the analysed water, urine and bone Fluoride levels was determined in this study. It was found that drinking water has a very strong effect on urine and bone in terms of fluoride level. Consequently, Fluorine levels in the bones of farm animals drinking water with high Fluorine levels originating from Tendürek Mountain in Doğubayazıt were found to be higher than normal. Fluoride levels in the bones of farm animals that drank high-fluoride waters originating from Tendurek mountain in Doğubayazıt were found to be higher than normal. This situation can be evaluated as evidence that natural Fluoride toxicity formed by drinking water causes Fluoride accumulation on bones.