Hayvan Yemi Olarak Kullanılan Şekerpancarı Yapraklarının Nitrat İçeriğine Azot-Bor Uygulamasının ve Zamanın Etkisi

The Effect of Nitrogen-Boron Application and Time on the Nitrate Content of Sugar Beet Leaves Used as Animal Feed

Özet

Şekerpancarı üretiminde verim ve kalite için azot (N) ve bor (B) gübrelemesi önemlidir. Fakat fazla azotlu (N) gübreler kalite parametreleri üzerinde olumsuz etkilere neden olmaktadır. Hayvan yemi olarak kullanılan şeker pancarı yapraklarında nitrat birikiminin artması da olumsuz etkilenen kalite parametrelerinden birisidir. Bu çalışmanın amacı, şeker pancarına farklı dozda azot ve bor uygulamasının bitki yapraklarında nitrat birikimi üzerine etkisini incelemektir. Çalışma, Kahramanmaraş ili Elbistan İlçesinde 2017 yılında B içeriği 0,56 mg kg-1 olan bir arazide yürütülmüştür. Deneme tesadüf blokları faktöriyel deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Denemede 5 farklı N dozu (0, 9,18, 27, 36 kg N da-1 ) ve 4 farklı B dozu (0, 200, 400, 600 g B da-1 ) uygulanmıştır. Araştırmada temmuz, ağustos, eylül ve ekim aylarında yaprak örnekleri alınmıştır. Araştırma sonuçlarına göre N dozu arttıkça yaprakların nitrat içeriği istatistiksel olarak önemli derecede artmıştır. Bor uygulamasının yaprakların nitrat içeriği üzerine etkisi önemli bulunmamıştır. Hasat dönemine doğru yaprakların nitrat içeriği istatistiksel olarak önemli düzeyde azalmıştır. Sonuç olarak hasat sonrası şekerpancarı yapraklarının hayvan yemi olarak kullanması, nitrat bakımından hayvanlar için bir risk oluşturmamaktadır.

Abstract

Nitrogen (N) and boron (B) fertilization is important for yield and quality in sugar beet cultivation. However, excess nitrogen (N) fertilizers cause negative effects on quality. The increase in nitrate content in sugar beet leaves used as animal feed is one of the quality parameters negatively affected. The aim of this study is to examine the effect of different doses of nitrogen, boron fertilization and time on nitrate accumulation in sugar beet leaves. The study was carried out on a field with a B content of 0.56 mg kg-1 in Elbistan district of Kahramanmaraş province. Experiment random blocks were set up in 3 replications according to factorial trial design. Five different doses of N (0, 9, 18, 27 and 36 kg N da-1 ) and 4 different doses of B (0, 200, 400, 600 g B da-1 ) were used in the experiment. Leaf samples were taken in July, August, September and October. According to the results of the research, as the applied N dose increased, the nitrate content of sugar beet leaves increased at statistically significant level. The effect of boron application on nitrate of leaves was not found to be significant. The decrease in nitrate content of sugar beet leaves towards the harvest period was found to be statistically significant. As a result, using sugar beet leaves as animal feed after harvest does not pose a risk to animals in terms of nitrate.