OECD Ülkelerinde Cepten Yapilan Sağlik Harcamalarinin Belirleyicileri: Dinamik Panel Veri Analizi

Determinants of Out of Pocket Health Expenditures in Oecd Countries: Dynamic Panel Data Analysis

Özet

Dünyada çeşitli sebeplerle sürekli artan sağlık harcamaları her ülkede farklı finansman modellerininbenimsenmesine sebep olmuştur. Vergi gelirleri veya sağlık sigortaları ile finansman yaygın olsa da, ceptenyapılan harcamaların payı son yıllarda giderek artmaktadır. Cepten yapılan sağlık harcamaları, bireylerinve hane halklarının sağlık hizmeti talepleri karşılığında, kendi kaynaklarından yapmış oldukları doğrudanödemelerdir. Bu ödemelerde sağlık hizmet maliyetlerine bireylerin katılımı sağlanarak, gereksiz sağlıkhizmet talebini azaltmak amaçlanmaktadır. Ancak cepten harcamalarla talep azaltılırken, özellikle yoksulailelerin üzerinde yaratacağı katastrofik ve yoksullaştırıcı etki gözden kaçırılmamalıdır. Bu çalışmanınamacı, OECD ülkelerinde cepten yapılan sağlık harcamalarının temel belirleyicilerini belirlemektir. Buamaçla, 33 OECD üyesi ülkenin 2000-2016 yılları verileri kullanılarak cepten sağlık harcamalarının temelbelirleyicileri Dinamik Panel Veri Analizi ile araştırılmıştır. Analiz sonucunda beklentilere uygun olarakkamu sağlık harcamaları artıkça cepten yapılan sağlık harcamalarının azaldığı, ayrıca yaş bağımlılık oranıarttıkça cepten sağlık harcamalarının payının arttığı gözlemlenmiştir. Yine beklentilere uygun olarakekonomik büyümenin cepten harcamaları artırdığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract

Continuously increasing health expenditures in the world for various reasons have led to the adoption of different financing models in each country. Although financing with tax revenues or health insurances is common, the share of out-of-pocket expenditures has also been increasing in recent years. Out-of-pocket health expenditures are direct payments made by individuals and households from their own resources in exchange for healthcare requests. The aim is to reduce unnecessary healthcare demand by ensuring the contribution of individuals to healthcare costs. However, while demand is being reduced by out-of-pocket spending, the catastrophic and impoverishing effects on especially poor families should not be disregarded. The aim of this study is to determine the main determinants of out-of-pocket health expenditures in OECD countries. For this purpose, the main determinants of out-of-pocket health expenditures have been analysed with the Dynamic Panel Data Model using the data of the 33 OECD member countries from 2000 to 2016. As a result of the analysis, it is observed that the increase in public health expenditures in accordance with the theoretical expectations decreased out-of-pocket health expenditures, and the share of out-of-pocket health expenditures increased as the age dependency rate increased. Again, in accordance with the theory, it is concluded that economic growth increases out-of-pocket expenditures.