Şanlıurfa yöresindeki koyunlarda gebelik ve genital organ bozukluklarının postmortem değerlendirilmesi

Postmortem investigation on pregnancy and genital tract abnormalities of ewes in Sanurfa province

Özet

Özet: Bu çalışmada, Şanlıurfa'da kesime sevk edilen koyunların gebelikleri ve genital organ bozuklukları incelenerek bu bozuklukların insidensi ve patolojik anatomik yapısının ortaya konması amaçlandı. Bu amaçla mezbahada kesime alman farklı yaş ve ırklardaki 1408 adet koyuna ait ovaıyum, ovidukt, uterus ve serviks postmortem olarak muayene edildi. Çalışmada, muayene edilen 1408 koyunun 474'ünde (%33.66) gebelik tespit edildi. Gebe olmadığı tespit edilen 934 genital organın 163'ünde (% 17.45) patolojik değişikliklere rastlandı. İncelemeler sonucunda ovaryumlarda 31 olguda (%3.31), oviduktta 3 olguda (%0.32), uterusta 124 olguda (%13.27) ve servikste 5 olguda(%0.53) patolojik değişiklikler saptandı. Ovaryumlarda saptanan lezyonlar şu şekilde sınıflandırıldı; korpus luteum kisti (% 1.39), folliküler kist (%0.53), luteal kist (%0.53), parovarian kist (%0.32), periovaritis-adezyonlar (%0.53). Oviduktta ise 2 olguda (%0.21) hidrosalpinks ve 1 olguda (%0.10) da salpingitis olmak üzere 3 olguda lezyon tespit edildi. Uterustaki lezyonlarm çoğunluğunu (65 olgu) yangısal değişikliklerin oluşturduğu dikkati çekti ve kataral endometritis (%0.53), piyometra (% 0.86) ve kronik irinsiz endometritis (%5.57) olarak sınıflandırıldı. Uterusta ayrıca 1 olguda (%0.10) uterus unikornis, 55 olguda (%5.88) melanozis, 1 olguda (%0.10) da endometriumda glandüler hiperplazi ve 2 olguda (%0.21) hidrometra saptandı. Servikste ise 5 olguda (%0.53) gözlenen lezyonlarm akut servisitis (%0.21) ve kronik irinsiz servisitis (% 0.32) olduğu belirlendi.

Abstract

Summary: - The aim of the present study was to investigate gestational status, pathology and incidence of genital organ disorders of ewes slaughtered at the abattoir iıi Şanlıurfa province. For this purpose, ovarium, oviduct, uterus and cervix of 1408 ewes slaughtered at Dem-et abattoir were examined. Out of 1408 genital tracts, gestation was determined in 474 (33.66%) cases. There were some pathologic changes in 163 (17.45%) cases, out of 934 genital tracts without gestation. In the study, ovaries, oviduct, uterus and cervix showed some pathological conditions in 31 (3.31%), 3 (0.32%), 124 cases (13.27%) and 5 cases (0.53%), respectively. In and around the ovaries, the following conditions were recorded; cystic corpora lutea (1.39%), follicular cyst. (0.53%), luteal cyst (0.53%), parovarian cyst (0.32%), periovaritis- adhesions (0.53%). Pathological changes of oviduct were hydrosalpinx (0.21%) and salpingitis (0.10%). Inflammatory changes were the largest group of uterine abnormalities. The pathological changes of uterus were classified as follows; uterus unicornis (0.10%), melanosis (5.88%), glandular hyperplasia (0.10%), hydrometra (0.21%), catarrhal endometritis (0.53%), pyometra (0.86%), chronic non-purulent endometritis (5.57%). The cervical lesions were acut cervicitis (0.21%) and chronic non-purulent cervicitis (0.32%).

Anahtar kelimeler: koyun,anatomi,koyunlar,cinsiyet organları,otopsi,Şanlıurfa