Kültürel Miras Alanları Üzerine Bir Meta Analizi: Safranbolu İlçesi Örneği

Özet

Miras turizmi, geçmişin varoluşsal değerinin/değerlerinin (somut yapılar, soyut deneyimler, kültür ve gelenek) modern toplum için ticari bir etkinlik kaynağı olarak korunması esası üzerine kuruludur. Bununla birlikte birçok turizm çekim merkezi, sahip bulunduğu mirassal zenginliklerini korumada ve gelecek kuşaklara aktarmada sıkıntılar yaşamaktadır. Bu sıkıntıların aşılması sürecinde bilimsel çalışmalara vurgu yapılmakta ve destek olması beklenmektedir. Ancak yapılan bilimsel çalışmalar, çoğunlukla birbirinden habersiz, yazarın/yazarların kişisel görüşüne dayalı veya birbirine benzer bir görünüm sergilemektedir. Özellikle farklı disiplinlerde hazırlanan çalışmalar, sadece kendi disiplini içerisinde kalmakta, diğer disiplinlere sonuçları ulaşamamakta veya çok az ulaşmaktadır. Bu araştırmanın temel amacı Dünya Miras Listesi içerisinde yer alan ve kültürel bir değer olarak korunması öngörülen Safranbolu ilçesinin turizmine yönelik farklı disiplinlerdeki çalışmaları Meta Analizi kapsamında irdelemek ve miras turizmi kapsamında destinasyonun geleceğine yönelik bir bakış açısı oluşturmaktır. Çalışma, nitel araştırma yöntemi kapsamında içerik analizi tekniği kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçları göstermiştir ki Safranbolu; turizm, coğrafya, mimarlık, sanat tarihi ve sosyoloji disiplinlerinin ilgi alanı konumundadır. Kültürel mirasın korunması, sürdürülebilirlik, turizm planlaması, turizm çeşitlendirme, taşıma kapasitesi, bilinç oluşturma, misafir kabul eden toplumun ve ziyaretçilerin düşünceleri çalışmalarda öne çıkartılmıştır.

Abstract

Heritage tourism aims to protect the existential values of the past as a means of commercial activity for modern society. Many tourism centers of attraction experience difficulties to sustain and pass on their inheritances to next generations. On one hand, it is reasonably expected that both academic researches and to finance these researches will help to overcome those difficulties. On the other, academic surveys and studies on the topic give the impression of either replicating each other or being conducted independently or on the subjective standpoints of their authors. Studies in different disciplines generally stay within the boundaries of their respective disciplines and barely reach or completely fail to find voice in other disciplines. Therefore, it is the chief objective of this study to examine the studies of different disciplines on Safranbolu, included in the World Heritage List to be protected as a cultural value, within meta-analysis and provide a new perspective on the future of destination in the context of heritage tourism. The present study further applies content analysis within qualitative research method and concludes that Safranbolu is at intersection point of tourism, geography, architecture, art history and sociology while giving special emphasis on the protection of cultural heritage, sustainability, tourism planning, diversity in tourism, transport capacity, consciousness building as well as on the thoughts of host society and guests.