Safranbolu’da Dericiliğin Günümüzde Kalıntısı: Tabakhane Müzesi

Özet

İnsanlar barınma, yeme-içme, örtünme, güvenlik gibi yaşamsal ihtiyaçlarını karşılayabilmek için tarihin ilk çağlarından itibaren doğanın sunduğu olanaklardan yararlanmışlardır. Bu doğrultuda insanlar örtünme ve soğuktan korunma gibi temel gereksinimlerini gidermek amacı ile hayvan postlarını deri haline getirebilmek için ilkel yöntemler kullanmışlar ve bu durum zaman içerisinde dericiliğin gelişmesinde önemli rol oynamıştır. Osmanlı Devleti’nin son döneminde ve cumhuriyetin ilk yıllarında Anadolu’da dericiliğin ve tabakhanelerin ön planda olduğu son yerleşmelerin başında Safranbolu gelmektedir. Bugün Safranbolu’da aktif tabakhane bulunmamasına karşın Eski Çarşı Mevkii’nde “Tabakhane” adlı bir sahanın bulunması, Safranbolu tarihinde dericiliğin ve tabakhane bölgesinin ne denli önemli olduğunu ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda araştırmanın konusunu, Safranbolu’da dericiliğin ve tabakhanelerin sosyo-ekonomik yaşamdakini yerinin ve öneminin açıklanması oluşturmaktadır. Geleneksel el sanatlarının hızla yok olmaya başladığı günümüzde bu zanaatları yaşatmaya çalışan ustaların tespit edilerek kendileri ile görüşülmesi, aktardıkları bilgilerin yazılı ve sesli olarak kayıt altına alınması, kültürel miras unsurlarımızın unutulmaması, yeni nesillere aktarılması ve böylece sürdürülebilir kılınmaları açısından mutlak önem taşımaktadır.

Abstract

People have benefited from the opportunities offered by nature since the early ages to meet their vital needs such as shelter, food and beverage, veiling and security. In this regard, people used primitive methods to skin animal hides in order to satisfy their basic needs such as cover and cold protection, and this has played an important role in the development of leatherworking over time. Safranbolu is one of the last settlements in the last period of the Ottoman Empire and in the first years of the republic, where leatherwork and tanneries were at the forefront. Although there is no active tannery in Safranbolu today, the presence of a “Tabakhane” in Eski Çarşı Mevkii reveals how important leather farming and tannery is in Safranbolu history. Accordingly, the subject of the research is to explain the place and importance of leatherworking and tanneries in Safranbolu in socio-economic life. In today's world, where traditional handicrafts begin to disappear rapidly, it is of utmost importance in terms of identifying the masters who try to keep these crafts and meeting them, recording the information they convey in written and sound, not forgetting our cultural heritage elements, transferring them to new generations and thus making them sustainable