Dergiler / Ulusal Travma ve Acil Cerrahi Dergisi / 2017 / Cilt: 23 - Sayı: 1
Complicated colorectal cancer in nonagenarian patients: is it better not to perform anastomosis in emergency?
- Sayfa
- 15–22
- DOI
- —
Özet
Kolorektal kanser (KRK) başlıca yaşlı kişilerin hastalığıdır. Doksanlı yaşlardaki hastalarda kanser cerrahlar ve onkologlar için etik bir ikilemi temsil eder. Bu hasta grubunda, komplike KRK'nin acil durumda tedavisi tartışılmaktadır. Kolorektal kanser komplikasyonları için acilen cerrahiye başvuran doksanlık hastalarda altı acil cerrahi bölümünün tedavideki deneyimlerini sunmak amacıyla bu geriye dönük çalışma yapıldı. GEREÇ VE YÖNTEM: Ocak 2011 ile Haziran 2015 arasında komplike KRK için altı acil cerrahi kliniğinde yatırılan 90 yaş üstü hastalara ilişkin veriler geriye dönük olarak analiz edildi. Veriler bu amaca ilişkin veri tabanında toplandı. IBM SPSS 22 yazılımı kullanılarak istatistiksel analiz yapıldı ve istatistiksel anlamlılık düzeyi olarak p=0.05 belirlendi. BULGULAR: Çalışma döneminde 90 yaş üstü 15 hasta komplike KRK için acilen cerrahi geçirdi. Olguların %52.63'ü kadın olup kadın/erkek oranı 1.11: 1 ve yaş ortalaması 92.52±1.49 yıl (dağılım: 90-97) idi. Ameliyat öncesinde ASA skoruyla cerrahi risk değerlendirildi. ASA skorları 3 olan hastalar arasında hastane içi mortalitede istatistiksel açıdan hiçbir farklılık yoktu. Hastaların %31.57'sinde (6/19) primer anastomoz uygulandı. Bu hastaların tümü sağ kolon kanserinden etkilenmişti. Hastaların %63.15'ine (12/19) diversiyon stroması gerçekleştirildi. Sağ veya sol kolon kanser hastalar arasında ameliyat sonrası komplikasyonların insidansı arasında istatistiksel açıdan farklılık vardı (p=0.0498). Hastanede ortalama kalış süresi 12.87±6.31 (dağılım: 2-31). Hastanede mortalite oranı %21.05 (4/19 hasta) idi. İzlem sırasında genel sağkalım oranı %47.36 (9/19 hasta) idi. TARTIŞMA: Etkilenmiş hastaların tümünde KRK'yi tedavi etmenin en iyi yöntemi elektif cerrahidir. Hastaların ameliyat öncesinde dikkatli seçimi ve değerlendirmesiyle 90 yaş üstü hastalarda KRK komplikasyonları için acil cerrahi mümkündür. Seçilmiş hastalarda tek evrelik cerrahi en iyi seçimdir. Peritonitli, güçsüz hastalarda, hemodinamik açıdan kararsız, anastomoz yeri kaçağı açısından yüksek risk taşıyan hastalarda iki-üç evreli cerrahi endikedir. Elektif cerrahiye geçiş olarak ve ilerlemiş neoplastik hastalıkta palyatif işlem olarak dekompresif stoma gerçekleştirilir. Acil durumlarda doksanlık hastalarda cerrahi riski, morbidite ve mortaliteyi azaltma açısından diversiyon stoması iyi bir cerrahi seçimdir. Bunu doğrulama için klinik randomize kontrollü çalışmalara gerek vardır.
Abstract
Kolorektal kanser (KRK) başlıca yaşlı kişilerin hastalığıdır. Doksanlı yaşlardaki hastalarda kanser cerrahlar ve onkologlar için etik bir ikilemi temsil eder. Bu hasta grubunda, komplike KRK’nin acil durumda tedavisi tartışılmaktadır. Kolorektal kanser komplikasyonları için acilen cerrahiye başvuran doksanlık hastalarda altı acil cerrahi bölümünün tedavideki deneyimlerini sunmak amacıyla bu geriye dönük çalışma yapıldı. GEREÇ VE YÖNTEM: Ocak 2011 ile Haziran 2015 arasında komplike KRK için altı acil cerrahi kliniğinde yatırılan 90 yaş üstü hastalara ilişkin veriler geriye dönük olarak analiz edildi. Veriler bu amaca ilişkin veri tabanında toplandı. IBM SPSS 22 yazılımı kullanılarak istatistiksel analiz yapıldı ve istatistiksel anlamlılık düzeyi olarak p=0.05 belirlendi. BULGULAR: Çalışma döneminde 90 yaş üstü 15 hasta komplike KRK için acilen cerrahi geçirdi. Olguların %52.63’ü kadın olup kadın/erkek oranı 1.11: 1 ve yaş ortalaması 92.52±1.49 yıl (dağılım: 90–97) idi. Ameliyat öncesinde ASA skoruyla cerrahi risk değerlendirildi. ASA skorları ≤3 ve >3 olan hastalar arasında hastane içi mortalitede istatistiksel açıdan hiçbir farklılık yoktu. Hastaların %31.57’sinde (6/19) primer anastomoz uygulandı. Bu hastaların tümü sağ kolon kanserinden etkilenmişti. Hastaların %63.15’ine (12/19) diversiyon stroması gerçekleştirildi. Sağ veya sol kolon kanser hastalar arasında ameliyat sonrası komplikasyonların insidansı arasında istatistiksel açıdan farklılık vardı (p=0.0498). Hastanede ortalama kalış süresi 12.87±6.31 (dağılım: 2–31). Hastanede mortalite oranı %21.05 (4/19 hasta) idi. İzlem sırasında genel sağkalım oranı %47.36 (9/19 hasta) idi. TARTIŞMA: Etkilenmiş hastaların tümünde KRK’yi tedavi etmenin en iyi yöntemi elektif cerrahidir. Hastaların ameliyat öncesinde dikkatli seçimi ve değerlendirmesiyle 90 yaş üstü hastalarda KRK komplikasyonları için acil cerrahi mümkündür. Seçilmiş hastalarda tek evrelik cerrahi en iyi seçimdir. Peritonitli, güçsüz hastalarda, hemodinamik açıdan kararsız, anastomoz yeri kaçağı açısından yüksek risk taşıyan hastalarda iki–üç evreli cerrahi endikedir. Elektif cerrahiye geçiş olarak ve ilerlemiş neoplastik hastalıkta palyatif işlem olarak dekompresif stoma gerçekleştirilir. Acil durumlarda doksanlık hastalarda cerrahi riski, morbidite ve mortaliteyi azaltma açısından diversiyon stoması iyi bir cerrahi seçimdir. Bunu doğrulama için klinik randomize kontrollü çalışmalara gerek vardır.