Dergiler / Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi / 2020 / Cilt: 5 - Sayı: 1
Takım Sporlarında Paylaşılan Zihinsel Modeller Ölçeği’nin Türk Sporculara Yönelik Sınanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
- Sayfa
- 83–94
- DOI
- —
Özet
Takım Sporlarında Paylaşılan Zihinsel Modelin işlevi, ekip üyelerinin takım arkadaşlarınınkilerle tutarlı ve koordineli eylemleri seçmek için bir kaynak olarak kendi iyi yapılandırılmış bilgilerini kullanmalarına izin vermektir. Bu kapsamda bu çalışmanın amacı bireysel başarıların ekip başarısına dönüşmesi adına Takım Sporlarında Paylaşılan Zihinsel Modeller Ölçeği’nin (TSPZMÖ) Türk sporcularına olarak yönelik sınanmasıdır. Çalışmanın örneklem grubunu uygun örnekleme metoduyla belirlenen ve Türkiye’de farklı amatör liglerde futbol, voleybol, hentbol ve basketbol oynayan yaşları 15 ila 39 arasında değişen (Xyaş=2.60+/-3,64) 330 sporcu oluşturmuştur. Bu araştırma, Gershgoren (2012) tarafından geliştirilen “Shared Mental Models in Team Sports Questionnaire” ölçeğinin faktör yapısı test edilmiş, ölçeğin hem 13 hem de 3 alt boyutlu yapılarının geçerlilik ve güvenirlilik çalışması gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin uyarlanması belirli aşamalardan geçmiştir. Öncelikle dilsel eşdeğerlik çalışması yapılmıştır. Ölçek daha sonra sırasıyla kapsam geçerliliği, yapı geçerliliği, yakınsak geçerlilik ve ayrışma geçerliliği analizlerine tabii tutularak son şeklini almıştır. Ayrıca ölçeğin güvenirliliğine ise Cronbach’s Alpha iç tutarlılık katsayısı kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda geçerlik ve güvenirlik testlerinden elde edilen puanlar Takım Sporlarında Paylaşılan Zihinsel Modeller Ölçeği’nin 49 maddeli ve 13 alt boyutlu yapısını desteklemektedir. 3 alt boyutlu yapı için ayrıca yapılan geçerlilik ve güvenirlilik çalışması sonucunda da ölçeğin Türk sporcular için uygun olduğuna karar verilmiştir. Takım Sporlarında Paylaşılan Zihinsel Modeller Ölçeği, paylaşılan zihinsel modellerin genel özelliklerini değerlendirmek ve takım üyelerinin özel ve genel bilişsel yapıları ile etkinlik inançları hakkındaki değerlendirmeleri için kullanılabilir.
Abstract
The Shared Mental Model in Team Sports is to allow team members to use their own well-structured knowledge as a resource to select actions consistent and coordinated with their teammates. In this context, the aim of the study was to test Shared Mental Models Scale to Turkish athletes with the aim of turning individual achievements into team success. The sample of the study, which was determined by convenience sampling method, was 330 athletes including amateur football, volleyball, handball and basketball players from different categories in Turkey, ranging from ages 15 to 39 (Xage=2.60+/-3,64). In this study, the factor structure of the Shared Mental Models in Team Sports Scale, developed by Gershgoren (2012) was tested, and the validity and reliability study of both 13 and 3 sub-scales structures of the scale were performed. The adaptation of the scale went through certain stages. Firstly, linguistic equivalence study was carried out. The scale was then subjected to content validity, construct validity, convergent validity and decomposition validity, respectively. In addition, Cronbach’s Alpha internal consistency coefficient was used for the reliability of the scale. As result of the analyses, the scores obtained from the validity and reliability tests support the 49-item and 13 sub-scales structures of the Mental Model Shared in Team Sports. Besides; as a result of the validity and reliability study for 3 sub-dimensional structures, it was decided that the scale was applicable for Turkish athletes. The Shared Mental Models in Team Sports Scale can be used to evaluate the general characteristics of shared mental models and to evaluate team members' specific and general cognitive structures and efficacy beliefs.