Gökova Körfezi'nde küçük ölçekli balıkçılıkta birim çabaya düşen av miktarı (CPUE) ve av kompozisyonu

Catch per unit effort (CPUE) and catch composition of small scale fisheries in Gökova Bay

Özet

Gökova Körfezi'nde avcılık yapan küçük ölçekli balıkçı gemilerinin uzatma ağı ve parakete av kompozisyonları ve birim çabaya düşen av miktarları (CPUE), Temmuz 2009 - Mayıs 2011 tarihleri arasında yürütülen çalışmalarla tespit edilmiştir. Toplam 16 deniz çalışması (uzatma ağı ile 5, parakete ile 11) ticari balıkçıların tekne ve av araçlarıyla yürütülmüştür. Balıkçılık çabası (f), CPUE ve günlük av miktarını hesaplamak için ise karaya çıkış noktalarında rasgele seçimle 131 örnekleme (72 kez uzatma ağı, 59 kez paraketeyle) gerçekleştirilmiştir. Her iki av aracı birlikte değerlendirildiğinde, Teleostei grubundan 27, Crustacea grubundan 1, Cephalapoda grubundan 2 ve Chondrichthyes grubundan 1 olmak üzere toplam 31 tür tespit edilmiştir. Uzatma ağı ile 19 tür, parakete ile 16 tür yakalanmıştır. Karaya çıkarılan ürün içerisinde, uzatma ağlarında ağırlıklı olarak Pagellus erythrinus, Trachurus mediterraneus ve Scomber japonicus, parakete balıkçığında ise Sparus aurata, Dicentrarchus labrax ve Pagellus erythrinus türleri tespit edilmiştir. Uzatma ağları av kompozisyonu içinde ticari olmayan türlerin oranı (% 50), paraketeninkinden daha yüksektir (% 12). Ortalama CPUE, uzatma ağı için 15,5 ± 19,8 kg/30 posta ağ/gün ve parakete için 1,7 ± 2,8 kg/100 iğne/gün, tekne başına günlük av (kg) ortalaması ise uzatma ağı için 10,8 ± 11,0 kg/tekne/gün ve parakete için 5,2 ± 4,3 kg/tekne/gün olarak hesaplanmıştır. Ortalama CPUE değerleri açısından iki av aracı arasında (t:-11,065; p:0,000) ve kooperatifler arasında (uzatma ağı, t:4,382; p:0,000; parakete, t:3,973; p:0,000) istatistiki olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Gökova Körfezi'nde uzatma ağı balıkçılığında yakalanan tür sayısının yıllar içerisinde düşüş gösterdiği ve ortalama CPUE değerinin arttığı belirlenmiştir. Parakete balıkçılığında ise yakalanan tür sayısı ve tekne başına günlük av miktarında geçmiş yıllara göre düşüş tespit edilmiştir. Körfezde koruma ve kontrolün arttırılması, her türlü avcılığa yasak alanların daha etkin korunması, paydaşlar arasında fikir birliği sağlanması durumunda bu alanların genişletilmesi ve balıkçılık kapasitesinin sınırlandırılması gibi önlemlerin CPUE değerlerinde artış sağlayabileceği düşünülmektedir.

Abstract

The gillnet and longline catch compositions and catch-per-unit effort (CPUE) of small scale fishing vessels in Gökova Bay were evaluated through studies carried between July, 2009 and May, 2011. A total of 16 studies (5 for gillnets, 11 for longlines) was made with the vessels and gears of commercial fishers. To calculate the fishing effort (f), CPUE and daily catch quantity were calculated through 131 samplings (72 times for gillnets, 59 for longlines) with random selection at landing spots. When both gears were evaluated in combination, a total of 31 species was detected; 27 species from Teleostei group, 1 from Crustacea, 2 from Cephalapoda and 1 from Chondrichthyes. Gillnets caught 19 species while long lines caught 16 species. Among the products landed, gillnets caught mostly Pagellus erythrinus, Trachurus mediterraneus and Scomber japonicus, while longlines caught Sparus aurata, Dicentrarchus labrax and Pagellus erythrinus. The discard rate of gillnets (50%) was found to be higher than that of longlines (12%). Average CPUE was calculated as 15.5 ± 19.8 kg/30 panels/day for gillnets and 1.7 ± 2.8 kg/100 needles/day for longlines; and the average daily catch (in kilograms) was found to be 10.8 ± 11.0 kg/boat/day for gill nets and 5.2 ± 4.3 kg/boat/day for longlines. In terms of average CPUE, there were statistically meaningful differences (t: -11.065; p: 0.000) between two gears and (gillnets, t: 4.382; p: 0.000; longlines, t: 3.973; p: 0.000) between cooperatives. In recent years, the number of species caught by gillnets in Gökova bay was observed to have decreased with increasing average CPUE value. In longline fisheries, on the other hand, both the number of species and the daily catch quantity per vessel have declined compared to former years. Measures such as increased conservation and control in the bay, a more efficient protection of no-take zones for all fishing activities (and expanding these zones if consensus established among stakeholders) and limitation of fishing capacity are believed to help increase the CPUE values.