Dergiler / Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi / 2009 / Cilt: 23 - Sayı: 50
Acılığı giderilmiş termiye tohumlarının (Lüpen= Lupinus albus L.) mineral içeriği
- Sayfa
- 10–15
- DOI
- —
Özet
Bu araştırma, Konya Bölgesi’nde ekimi yapılan, geleneksel yöntemlerle acılaştırıcı alkaloitleri uzaklaştırılarak kış aylarında yoğun olarak tüketilen, halk arasında termiye olarak bilinen lüpen (Lupinus albus L.) tohumlarının mineral içeriğinin belirlenmesi amacıyla yapılmış, insan ve hayvan beslenmesindeki önemi de ayrıca değerlendirilmiştir. ICP-AES ile analiz edilen iç ve kabuk değerlerinden tanenin toplam mineral içeriği oransal olarak hesaplanmıştır. Termiye tanesinde (iç+kabuk) kuru ağırlıkça fosfor 4797 mg $kg^{-1}$, potasyum 249 mg $kg^{-1}$, kalsiyum 5514 mg $kg^{-1}$, magnezyum 936 mg $kg^{-1}$, sodyum 691 mg $kg^{-1}$, bor 36 mg $kg^{-1}$, bakır 7 mg $kg^{-1}$, demir 39 mg $kg^{-1}$, mangan 1109 mg $kg^{-1}$ ve çinko 53 mg $kg^{-1}$ olarak belirlenmiştir. Termiye tanesinde fosforun % 94’nü iç’te %6’sını kabukta, potasyumun %74’ünü içte %26’sını kabukta, kalsiyumun %55’ini içte %45’ini kabukta, magnezyumun %70’ini içte %30’unu kabukta ve sodyumun %77’sini içte %23’ünü kabukta, borun %81’in içte %19’nun kabukta, bakırın %91’nin içte %9’nun kabukta, demirin %92’sinin içte %8’nin kabukta, manganın %80’in içte %20’sinin kabukta, çinkonun %91’nin içte %9’nun kabukta biriktiği tespit edilmiştir. Sonuçlara göre termiye tanesinde manganın oldukça yüksek olması dikkat çekmiştir. Bu durumun yetiştirilen toprakların yüksek mangan içeriğine sahip olması veya lüpen bitkisinin bünyesine yüksek miktarda mangan aldığı ve biriktirdiği sonucunu da ortaya koyabilir. Bu bakımdan yeni araştırmalara ihtiyaç vardır.
Abstract
Mineral content of white lupin (Lupinus albus L.) seeds also called ‘Termiye’ that is consumed as winter snack around Konya region after removal of bittering alkaloids by conventional methods was investigated. The results were interpreted with respect to their importance in the feeding of human and animals. Total seed mineral uptake was calculated. The total (cotyledons + testa) element concentrations in dry matter were; phosphorus 4797 mg $kg^{-1}$, potassium 249 mg $kg^{-1}$, calcium 5514 mg $kg^{-1}$, magnesium 936 mg $kg^{-1}$ and sodium 691 mg $kg^{-1}$, boron 36 mg $kg^{-1}$, copper 7 mg $kg^{-1}$, iron 39 mg $kg^{-1}$, manganese 1109 mg $kg^{-1}$ and zinc 53 mg $kg^{-1}$. Distribution of minerals in seeds showed cotyledon-testa ratios as follow: phosphorus 94%-6%, potassium 74%-26%, calcium 55%-45%, magnesium 70%-30%, sodium 77%-23%, boron 81%-19%, copper 91%-9%, iron 92%-8%, manganese 80%-20% and zinc 91%-9%, respectively. The relatively higher accumulation of manganese (Mn) in seeds than other minerals was interesting. This was possibly due to the high content of Mn in cultivated soils coupled with the Mn-hyperaccumulator feature of the plant species which requires further investigations.