Kayıt Dışı Ekonomi ile Mücadele ve Vergi Denetiminin Yeniden Yapılandırılması

Özet

Türkiye ekonomisinin en önemli sorunlarından biri olan kayıt dışı ekonomi,Gayrı Safi Milli Hasıla hesaplarını elde etmede kullanılan istatistik yöntemlerle kapsanamayan gelir yaratıcı ekonomik faaliyetlerin tümü olarak adlandırılmaktadır. Vergisel açıdan bakıldığında vergi kaçırmak amacıyla vergi idaresinin bilgi alanı dışına çıkartılan tüm faaliyetler olarak tanımlanmaktadır. Ülkemizde kayıt dışı ekonominin kayıtlı ekonomiye oranı yüksektir. Kayıt dışı ekonomi ekonomik verimliliğin ve kamu gelirlerinin düşmesine neden olur. Sosyal sorunlara ve haksız rekabete yol açar. Kayıt dışı ekonominin nedenleri,ülkenin gelişmişlik düzeyi,yaşanan yüksek enflasyon,ağır ve adil olmayan vergi yükü, vergi mevzuatının karışık olması ve etkin bir vergi denetiminin sağlanamamasıdır. Kayıt dışı ekonomi ile mücadele kapsamında yapılanlar, vergi barışı, enflasyon düzeltmesi ve Şubat 2004 itibariyle getirilen performans derecelendirilmesi ile ilgili tebliğdir. Ülkemizde kayıt dışı ekonominin başlıca nedenlerinden birisi etkin bir vergi denetiminin yapılamaması olduğundan, vergi denetiminin yeniden yapılandırılması çalışmaları yapılmaktadır. Bu çerçevede getirilen bir düzenleme olan performans derecelendirilmesinin amacı, vergiye uyumun sağlanması için mükellefleri daha yakından takip etmek, performanslarını dönemler ve sektörler itibariyle izlemek, mukayese etmek ve derecelendirilmesini sağlamaktır.