Dergiler / Mikrobiyoloji Bülteni / 2007 / Cilt: 41 - Sayı: 3

Alfa talasemi taşıyıcısı HIV pozitif bir hastada zidovudin tedavisinden sonra hızlı gelişen anemi

Rapid development of anemia in a HIV-positive patient with alpha-thalassemia after zidovudine therapy

Sayfa
473–476
DOI
—

Özet

İnsan immün yetmezlik virusu (HIV) ile enfekte kişilerde nadir olmayan anemi, hem virüsün doğrudan etkisi ile, hem de tedavide sık olarak kullanılan zidovudin gibi ilaçların yan etkisi olarak görülebilmektedir. Bu raporda zidovudin içeren HAART (Highly active anti-retroviral therapy) protokolü altında hızla anemi gelişen bir HIV pozitif hasta sunulmuştur. Mayıs 2003 tarihinden beri HIV pozitifliği nedeniyle tedavisiz takip edilen 26 yaşında bir erkek hastada, hemoglobin, hematokrit, eritrosit dağılım indeksi (RDWI), demir, demir bağlama kapasitesi, transferrin satürasyonu ve ferritin düzeylerinin normal olmasına karşın, ortalama eritrosit hacmi (MCV)'nin düşük, eritrosit sayısının yüksek olması ve Akdeniz ülkesinde yaşaması nedeniyle talasemi taşıyıcılığı düşünülmüş, ancak bu dönemde herhangi bir tedavi uygulanmamıştır. Hastanın takibi sırasında, CD4+ T hücre sayısının 443/mm3 ve HIV serum yükünün 1.330.000 kopya/ml olduğunun tespit edilmesi üzerine zidovudin, lamivudin ve indinavir içeren HAART protokolü başlanmıştır. Tedaviden önce 14.5 gr/dL olan hemoglobin düzeyi, tedaviden iki ay sonra 12.9 gr/dL'ye, dördüncü ayda ise 9.9 gr/dl_'ye düşmüştür. Hemoliz bulgusu olmayan hastada serum folik asit düzeyi normal olmasına rağmen, hücresel düzeyde bir folik asit eksikliği olduğu öngörülerek folik asit replasmanı yapılmış, zidovudin kesilmeksizin ya da dozu azaltılmaksızın anemi kısa sürede düzelmiştir. Bu bulgular olgumuzda, alfa talasemi taşıyıcılığının kolaylaştırdığı ilaca bağlı bir anemi tablosunun geliştiğini düşündürmüştür. Sonuç olarak, özellikle Akdeniz ülkelerinde olmak üzere HIV pozitif kişilerde meydana gelen aneminin ayırıcı tanısında talasemi de göz ardı edilmemelidir.

Abstract

Anemia, which may develop due to direct effect of the virus or indirect effect of zidovudine a widely used antiviral agent for the treatment, is not an uncommon complication in human immundeficiency virus (HIV) infections. In this report, a 26 years old male HIV positive patient who developed rapid anemia in the HAART (Highly active anti-retroviral therapy) protocol including zidovudine, was presented. The patient has been followed since May 2003 without anti-retroviral therapy. He was diagnosed as alpha-thalassemia trait, because of the low mean red blood cell volume (MCV), high red blood cell count and living in an Mediterranian country. However, no treatment for thalassemia had been given in this period, since the other laboratory findings [hemoglobin, hematocrit, red cell distribution width index (RDWI), iron and iron binding capacity, transferrin saturation and ferritin levels] were normal. During the follow-up of patient, HAART protocol with zidovudine, lamivudine and indinavir, was started depending on the findings of low CD4+ T-cell count (443/mm3) and high HIV serum load (1,330,000 copies/ml). In the second month of the therapy the hemoglobin level decreased to 12.9 gr/dL, and then to 9.9 gr/dL in the fourth month, while it was 14.5 gr/dL before anti-retroviral therapy. Although the patient had no hemolysis findings, and his serum folic acid level was normal, folbiol treatment was initiated with the possibility of the presence of folic acid deficiency at cellular level. Anemia resolved with folic acid replacement without discontinuation of zidovudine or a reduction in dosage. It was thought that the presence of alpha-thalassemia co-morbidity has facilitated the development of anti-retroviral-induced anemia in this patient. As a result, it is concluded that thalassemia should be considered in the differential diagnosis of anemia in HIV positive patients, especially for the ones from Mediterranian countries.

Anahtar kelimeler: alfa-Talasemi,Erişkin,Anemi,Anti-HIV ajanları,Antiretroviral sağaltım, yüksek etkili,Tanı, ayırıcı,Folik asit,HIV enfeksiyonları,HIV proteaz inhibitörleri,Indinavir,Lamivudin,Zidovudin,Erkek