Dergiler / Mikrobiyoloji Bülteni / 2013 / Cilt: 47 - Sayı: 3
Bir yıldan uzun süreli antiviral ilaç kullanan kronik hepatit B hastalarında direnç mutasyonlarının saptanması
- Sayfa
- 472–481
- DOI
- —
Özet
Bu çalışmada, tedavi uygulanan kronik hepatit B olgularında, ilaç direncinden sorumlu ana mutasyonların, genotipik yöntemler olan DNA dizi analizi ve ters hibridizasyon temeline dayalı Line Prob (LiPA) yöntemleri (Inno-Lipa HBV DRv2 ve Inno-Lipa HBV DRv3, Innogenetics, Belçika) ile araştırılması ve mutasyonların saptanmasında bu iki yöntemin performanslarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Çalışmaya, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları Anabilim Dalı Gastroenteroloji Ünitesinde kronik hepatit B tanısı ile takip edilen ve bir yıl ve/veya daha uzun süre lamivudin (LVD) tedavisi alan 71 hastaya ait serum örneği, bilgilendirilmiş onam alınarak dahil edilmiştir. Hastaların kadın erkek oranı 24/47, yaş ortalamaları ise 43 ± 15.8 (yaş aralığı: 13-71) yıldır. Düşük HBV DNA düzeyi (ortalama: 204.6 IU/ml) olan 20 örnek amplifikasyon elde edilmediğinden dizi analizi ile çalışılamamıştır. LiPA yönteminde ise tüm hasta örneklerine uygulanan konsensus PCR pozitif örnekler çalışmaya alınmıştır. Bu nedenle dizi analizi ile 51 örnek ve LiPA testleri ile 56 örnek değerlendirilmiştir. Dizi analizi ile olguların %25.5 (13/51)’inde, Li- PA testleri ile de %16 (9/56)’sında dirençle ilişkili primer ve onarıcı mutasyonlar saptanmıştır. Dizi analizi ile saptanan mutasyonlar; beş örnekte LVD direnciyle ilişkili primer ve onarıcı çoklu mutasyonlar (dört örnekte L180M + M204I ve bir örnekte L180M + M204V), üç örnekte LVD direnciyle ilişkili primer tekli mutasyonlar (M204I), LVD direnciyle ilişkili çoklu mutasyonları olan bir örnekte entekavir (ECV) direnciyle ilişkili bir mutasyon (S202G) ve iki örnekte adefovir (ADF) direnciyle ilişkili primer bir mutasyon (N236T) şeklinde izlenmiştir. Ayrıca üç örnekte tek başına ve bir örnekte çoklu mutasyona eşlik eden ilaç direnciyle ilişkilendirilmiş bir mutasyon (Q215S) görülmüştür. Inno-Lipa HBV DRv2 testi ile saptanan mutasyonlar; dokuz örneğin beşinde LVD direnciyle ilişkili primer ve onarıcı çoklu mutasyonlar (bir örnekte L180M + M204I, iki örnekte L80I + L180M + M204I, bir örnekte L80I + M204I ve bir örnekte L80I/V + M204I) şeklinde iken, dört örnekte LVD direnciyle ilişkili primer tekli mutasyonlar (üç örnekte M204I ve bir örnekte M204V) olarak izlenmiştir. Inno-Lipa HBV DRv3 testi ile ise LVD direnciyle ilişkili çoklu mutasyon olan iki örnekte entekavir direnciyle ilişkili iki farklı mutasyon (G202 ve ILFM184) varlığı görülmüştür. Ancak ILFM184 mutasyonuna ait olan bant zayıf pozitif olarak değerlendirilmiştir. LiPA testi ile örneklerin hiçbirinde adefovir direnciyle ilişkili bir mutasyon saptanmamıştır. Çalışmamızda kullanılan testler genel olarak benzer performans göstermiş; ancak uyumsuz sonuçların değerlendirilebilmesi için ardışık serum örneklerinde çalışma yapılmasının daha faydalı olacağı düşünülmüştür.
Abstract
Primary mutations conferring hepatitis B virus (HBV) antiviral resistance and associated secondary/compensatory mutations were investigated in this study by DNA sequencing (SEQ) and two commercial Line Probe Assays (LiPAs) (Inno-Lipa HBV DRv2 and Inno-Lipa HBV DRv3, Innogenetics, Belgium). A total of 71 subjects under follow-up for chronic hepatitis B and receiving lamivudine (LVD) therapy for one year or longer at the Hacettepe University Faculty of Medicine, Department of Internal Medicine, Gastroenterology Unit were included in the study with informed consent. Male to female ratio and mean age was noted as 47/24 and 43 ± 15.8 (age range: 13-71) years, respectively. Twenty samples with low HBV DNA levels (mean: 204.6 IU/ml) could not be interpreted by SEQ due to insufficient amplification. All samples with a positive consensus PCR were further analysed via LiPAs, as directed by the manufacturer. Thus a total of 51 and 56 samples could be evaluated via SEQ and LiPA assays, respectively. In 13 of the 51 (25.5%) samples by SEQ and in 9 of 56 (16%) samples by LiPAs, primary and compensatory mutations associated with resistance were identified. Multiple mutations that comprise L180M + M204I in four and L180M + M204V in one sample and single mutations (M204I) in three samples were identified by SEQ. In one sample which had multiple mutations associated with LVD resistance single mutations (S202G, N236T) associated with entecavir resistance and in two other such samples mutations associated with adefovir resistance were detected by SEQ. Also, in three samples aminoacid substitution at position rt215 (Q→S) as alone and in one sample with multiple mutations were observed via SEQ. In five of nine samples primary and compensatory multiple mutations (L180M + M204I in one sample, L80I + L180M + M204I in two samples, L80I/V + M204I in one sample) and primary single mutations associated with LVD resistance (M204I/V) in four samples were detected by Inno-Lipa HBV DRv2. Two different mutations (G202, ILFM184) were observed in two samples with multiple mutations associated LVD resistance via Inno-Lipa HBV DRv3. However, mutation at position rt184 was evaluated as a weak positive. Any mutation associated with adefovir resistance was not detected by LiPA. As a result, SEQ and LiPAs displayed comparable performances for the detection of HBV drug resistance mutations. We suggested that for the evaluation of discordant results, it should be better to test consecutive serum samples.