Dergiler / Mikrobiyoloji Bülteni / 2009 / Cilt: 43 - Sayı: 4
Toplum kökenli pnömoni olgularında hastanede yatış süresi ve mortaliteyi etkileyen faktörler
- Sayfa
- 597–606
- DOI
- —
Özet
Toplum kökenli pnömoni (TKP) sık rastlanan, morbidite ve mortalitesi yüksek bir enfeksiyon hastalığıdır. Bu çalışmada Ocak 2005-Aralık 2007 tarihleri arasında kliniğimizce TKP tanısı ile takip ve tedavi edilen hastaların demografik özellikleri, altta yatan hastalıkları, etken dağılımları ve bu hastalarda yatış süresini ve mortaliteyi etkileyen risk faktörlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya alınan 97 hastanın 65 (%67)'i erkek, 32 (%33)'si kadın olup, ortalama yaş 62.7 (yaş aralığı: 18-94) yıldır. Hastalar, Türk Toraks Derneği kriterlerine göre gruplandırıldığında; 22 hasta grup 2 (risk faktörü olan, ağırlaştırıcı faktörleri olmayan hastalar), 59 hasta grup 3 (ağırlaştırıcı faktörleri olan hastalar) ve 16 hasta grup 4 (yoğun bakıma yatırılma ölçütleri olan hastalar) olarak değerlendirilmiştir. Hastalar ayrıca Amerikan Toraks Der-neği'nin önerdiği skorlama sistemine (KÜSK-65= Konfüzyon, Üre > 7 mmol/L, Solunum hızı > 30/dakika, düşük Kan basıncı ve > 65 yaş) göre de değerlendirilmiş, buna göre KÜSK-65 skoru 0 ve 1 olan hastalar grup I (n= 65); 2 olanlar grup II (n= 20) ve > 3 olanlar grup III (n=12) olarak gruplandırılmıştır. On bir (%11.3) hastada mekanik ventilator desteğine ihtiyaç duyulmuş ve toplam altı (%6.2) hasta kaybedilmiştir. Balgam çıkarabilen 60 hastanın 27 (%45)'sinden nitelikli örnek alınabilmiş ve 14 (%23.3)'ünden etken izole edilmiştir (8 Streptococcus pneumoniae, 2 metisiline duyarlı Staphylococcus aureus, 2 Klebsiella pneumoniae, 1 Haemophilus influenzae, 1 Moraxella catarrhalis). Hastaların 37'si levofloksasin, 10'u mok-sifloksasin, 24'ü seftriakson ± klaritromisin, 16'sı sulbaktam-ampisilin ± siprofloksasin, 10'u farklı beta-lak-tam/beta-laktamaz inhibitörü kombinasyonları ile tedavi edilmiş ve hastaların 83 (%85.6)'ünde ateşin ortalama 2.5 gün içinde düştüğü izlenmiştir. Olguların hastanede yatış süresi ortalama 11.1 (3-29) gün olarak hesaplanmış ve yatış sürelerine etki eden faktörlerin değerlendirilmesinde; > 65 yaş, cinsiyet, altta yatan hastalık varlığı, santral venöz kateterizasyon, nazogastrik sonda uygulanması, kültürde üreme olması, önceden antibiyotik kullanımı, antibiyotik tedavisine rağmen ateşin > 3 günde düşmesi ve skorlama grupları anlamlı değilken (hepsi için p> 0.05), mekanik ventilasyon uygulaması anlamlı bir risk faktörü olarak saptanmıştır (p 3 günde düşmesi (p= 0.05) olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak; TKP olgularında risk faktörlerinin iyi tanımlanması ve ulusal veya uluslararası rehberler doğrultusunda ampirik antibiyotik tedavisinin başlanması ile hastanede yatış süresinin, mortalitenin ve tedavi maliyetinin azaltılması sağlanabilir.
Abstract
Community-acquired pneumonia (CAP) is a common infectious disease with high morbidity and mortality. In this study, demographic features, underlying conditions, causative pathogens and factors affecting length of hospital stay and mortality were retrospectively investigated in patients who were diagnosed as CAP and followed-up in our unit between January 2005-December 2007. Among 97 patients 65 (67%) were male, 32 (33%) were female and the mean age was 62.7 (age range: 18-94) years. Patients were grouped according to criteria of Turkish Thoracic Society into four groups; 22 were group 2 (patients with risk factors, without aggrevating factors), 59 were group 3 (patients with aggre-vating factors), and 16 were group 4 (patients who have necessity for intensive care) CAP. The patients have also been grouped according to criteria of American Thoracic Society (CURB-65 score = Confusion, Urea > 7 mmol/L, Respiratory rate > 30/min, low Blood pressure and being > 65 years old), as group I (n= 65), group II (n= 20), and group III (n= 12). During follow-up 11 (11.3%) patients required mechanical ventilation support and 6 (6.2%) patients have died. Causative pathogens were isolated from 14 (23.3%) out of 27 well-qualified sputum samples obtained from 60 patients who could produce sputum (8 Streptococcus pneumoniae, 2 methicillin-sensitive Staphylococcus aureus, 2 Klebsiella pneumoniae, 1 Haemophilus influenzae, 1 Moraxella catarrhalis). Thirty-seven of cases were treated with levofloxacin, 10 with moxifloxacin, 24 with ceftriaxone ± clarithromycin, 16 with sulbactam-ampicillin ± ciprofloxacin, 10 with beta-lactam/beta-lactamase inhibitor combinations, and fever declined within 2.5 days in 83 (85.6%) of them. The mean duration of hospital stay was estimated as 11.1 days. In the evaluation of the factors that affect the length of hospital stay, being > 65 years old, gender, underlying conditions, central venous catheterisation, presence of nasogastric tube, positive culture result, previous antibiotic treatment, fever continuing for > 3 days despite antibiotic therapy and scoring groups were not determined as risk factors (p> 0.05 for all of these parameters). However, mechanical ventilation was found as a significant risk factor (p< 0.05). In the evaluation of the factors that affect mortality, mechanical ventilation (p< 0.001), staying in intensive care unit (p< 0.001), being group 4 CAP (p< 0.001) and fever continuing for > 3 days despite antibiotic therapy (p= 0.05) were found to be significant risk factors. In conclusion, length of hospital stay, mortality and treatment costs in CAP patients could be reduced by defining the risk factors and starting empirical antibiotic therapy according to the national and international guidelines.