Koroner arter hastalığında fibrinojen ve faktör VII'nin rolü

Özet

Bu prospektif klinik çalışmamızda; plazma fibrinojen ve faktör VII seviyelerinin KAH oluşumuna etki edip etmediğini, eğer böyle bir etki varsa bunun bağımlı mı yoksa bağımsız bir etki mi olduğunu, fibrinojen ve faktör VII ile diğer atherosklerotik risk faktörleri ara¬sındaki korelasyonları araştırmayı amaçladık. Çalışma, klinik olarak KAH tanısı konularak koroner anjiyografısi çekilen ve koroner arterlerinde tıkayıcı lezyon (>%50) tespit edilen 29 olgu (KAH grubu) ile klinik olarak sağlıklı olan bireylerden oluşan 17 olguda (kontrol grubu) yapıldı. Atherosklerotik risk faktörleri (yaş, cinsiyet, obesite, sigara içimi, hipertansiyon, diabet ve heredite) yönünden değerlendirildikten sonra, çalışmaya alınan olguların hepsinden açlık total kolesterol, LDL, HDL, TG, fibrinojen ve faktör VII seviyeleri tespit edildi. KAH grubundaki olgularda KAH'nın yaygınlığının bir ölçüsü olan Reardon 'un modifiye şiddet skoru hesaplandı ve KAH kantitatij olarak bu skor ile ifade edildi. Çalışmaya 41'i (%89.1) erkek, 5'i(%10.9) kadın ve yaş ortalaması 54.6+1.3 yıl, yaş aralığı 36-66 yıl olan 46 olgu alındı. KAH grubu 26'sı erkek (%89.6), yaş ortalaması 55.211.7yıl olan 29 olgudan; kontrol grubu ise 17'si erkek (%88.2) ve yaş ortalaması 53.6+1.9 yıl olan 17 olgudan oluşmaktaydı. Çalışma grubumuzu oluşturan 2 grup arasında yaş ve cinsiyet yönünden ileri derecede benzerlik vardı. KAH ve kontrol grupları arasında BMI, hipertansiyon, diabet, heredite gibi risk faktörleri yönünden fark yoktu. KAH grubunda sigara skoru (p<0.02), total kolesterol (p<0.0002), LDL (p<0.01), TG (p<0.01), fibrinojen (p<0.00001) ve faktör VII düzeyleri (p<0.0001) kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksekti. Kantitatij olarak Reardon 'un modifıye şiddet skoru ile ifade edilen KAH ile risk faktörlerinden TG (p<0.05), fibrinojen (p<0.05) ve faktör VII (P<0.01) arasında korelasyon (pozitif) vardı. KAH üzerine ba¬ğımsız etki eden risk faktörü belirlenmedi. KAH grubunda hem fibrinojen hem de faktör VII ile diğer risk faktörleri korelasyon gös¬termedi. Sonuç olarak, bu çalışmada; KAH grubunda kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek olan plazma fibrinojen ve faktör VII se¬viyeleri ile Reardon'un modifıye şiddet skoru ile kantitatif olarak ifade edilen KAH yaygınlığı arasında çoklu regresyon analizinde istatistiksel anlamlı ilişki tespit edilmezken, korelasyon analizinde anlamlı bir ilişki belirlendi. Fibrinojen ve faktör VlI'nin diğer risl faktörleriyle korelasyonunda ise istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmedi. KAH'da koagülasyon faktörü düzeylerinin tutular, damar ile ilişkisini araştıran yeni ve geniş çalışmaların yapılması gerektiği kanaatine varıldı.